ISSN1305-5305 ( www.dogayayin.com 4 SUVEÇEVRE TEKNOLOJİLERİ SEKTÖR DERGİSİ• İKİ AYDA BİR YAYINLANIR• FİYATI: 4.500.000TL. (4,50YTL.) gm m:ıı;:ım YAYIN GRUBU MAYIS-HAZİRAN 2005 • YIL 1 • SAYI 2 Jj
TA EkipmTaenknoloji Teknolojik Çözümler ...
sisliem GRUBU 30 yıllık bilgvi edeneyimle AnahtaTreslimSi istemÇözümleri sunduğumuz alanlar: ÇevreKorumTaeknolojileri, Su ve Atık Su Arıtma Tesisleri, Çöp ve Katı Atık GiderimTesisleri, EndüstriyTelesislerin İnşaatı ve Montajı, Altyapı İşleri, SosyavleTicariTesislerin İnşaatı sisliemqapı İNŞAAT VE TİCARET A.Ş. SİSTEMYAPI İNŞAAT VE TİCARET A.Ş. CumhuriyeCt ad. Kavacık Kavşağı SismerPlazaKat.7 34805Beykoz İstanbul Tel:(0216)4138800pbx Fax:(0216)4137775 E-mails: istem@sistemyapi.com.tr www.sistemyapi.com.tr
icindekiler , 4 haberler MAY-IS HAZİRAN 2005• SAY2I 10 fuar IFAT 2005 16 izlenimler 1. Çevre ve Ormancılık Şurası 20 su dünyası Enis Burkut 22 kimya dünyası Güher Abacı 24 söyleşi CAMSIAD Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Özcan 29 tesis tanıtımı Kayseri Atıksu Arıtma Tesisi 34 söyleşi Prof. Dr. Ahmet Samsunlu 38 çeviri Avrupalılar Çevre Konusunu En Üst Sıraya Koydular 40 makale Ambalaj Atıklarının Yönetiminde Sorumlulukların Paylaşımı 42 teknik Ters Ozmoz Sistemlerine Giriş
Akademik Danışmanlarımız Doç. Dr. idil ArslanALATON Prof.Dr. HulusiBARLAS Prof.Dr. EkremEKiNCi Yrd.Doç.Dr. HüseyinGÜNERHAN Doç.Dr. FilizKARAOSMANOCLU Prof.Dr. MustafaÖZTÜRK Prof. Dr. Ahmet SAMSUNLU Yayın Danıımanlarımız Güher Abacı TolgaHikmetBalta EnisBurkut Uğur Dinçer HüseyinGezer Dr. Merih Kerestecioğlu Dergimizin 1. sayısı büyükilgigördü SuveÇevreTeknolojiledriergimiz Türkiyeçevresektörünüsnesoi laca.k.. Dergimizin ikinci sayısını hazırlarken bizleri en fazla mutlu eden ve şevkimizi artıran unsurlardan birisi katıldığımız veya ziyaret ettiğimiz organizasyonlarda dergimize gösterilen ilgi; ve abone olmak isteyen profesyonel sayısının yüksekliği oldu. Gösterilen bu samimi ilgi sektörün de uzun zamandır böyle bir yayını beklediğini ortaya koyuyor; biz de bu boşluğu tamamlamak, sektörü tam anlamıyla kavrayabilmek ve her sayımızda daha zengin bir içerikle sizlere "Merhaba" diyebilmek için her türlü gayreti göstereceğiz ... Tüm dünyada su, atıksu, arıtma sistemleri, çöp imhası ve çevre teknolojileri alanındaki yeni proje, teknoloji ve hizmetlerin buluştuğu en önemli merkezlerden birisi olarak kabul edilen ve Münih'te iki yılda bir düzenlenen IFATFuarı'nı çok kısa bir süre ziyaret etme fırsatı bulduk. Çevre ve Orman Bakanı Osman Pepe ve birçok belediye başkanı ile yerel yönetim temsilcisinin de fuarı ziyaret etmesi Türk katılımcı firmaları oldukça memnun etti. Çevre ve Orman Bakanı Osman Pepe'nin sektöre ve iş adamlarına "Almanya"dan yolladığı mesajları dergimizin ilerleyen sayfalarında okuyabilirsiniz. Antalya'da gerçekleştirilen ve ana teması "AB Sürecinde Çevre ve Orman" olan 1. Çevre ve Ormancılık Şurası da yakından izlediğimiz etkinliklerden birisiydi. Ülkemizdeki cam ambalaj geri dönüşümünde yaşanan süreci ve sorunları ise CAMSİAD Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Özcan ile masaya yatırdık; İTÜ İnşaat Fakültesi Çevre Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ahmet Samsunlu ise bu sayımızdaki röportaj sayfalarımızın diğer bir konuğuydu ... Söyleşide, Samsunlu'nun çevre sorunları konusundaki çözüm önerilerini ve AB sürecinde Türkiye'de yaşanacak gelişmeleri öğrenme fırsatı bulduk. Önümüzdeki sayıda tekrar görüşmek dileğiyle ... Sertaç AYTAÇ sertacaytac@dogayayin.com Sahibive Sorumlu Yazı Abone ve OkuyucuServisi Yapım işleri Müdürü Diler SUNAY mm lsmailCEYHAN abone@dogayayin.com iceyhan@dogayayin.com ımiiIID ~ ...r ,~ c.ıuı~ Kapak Yayınlayan: Doğa Yayıncılık ve iletişim Hizmetleri San.ve Tic. Ltd. Şti. Yayın Koordinatörü Altan ÜREN Berna KASAP Yönetim Yeri: Alinazım Sk No: 30 3471B Koşuyolu-Kadıköy/lSTANBUL suvecevre@dogayayin.com Grafik Tel: (216)32780 10Pbx. ElifCANKAN Faks: (216) 327 79 25 Yazı itleri Müdürü HicranSOPAOCLU lnternet: www.dogayayin.com SertaçAYTAÇ E.mail: info@dogayayin.com sertacaytac@dogayayin.com Sayfa Düzeni Fiyatı : 4.500.000TL. / 4,50 YTL. Ömer DUMAN Yıllık Abone : 25.000.000TL. / 25 YTL. Reklam Müdürü ıeı 2005 Doğa Yayıncılık Ltd.Şti. Asrin BAKIR GERÇEK Ul31tırma ve Dağıtım ISSN: 1305-5305 asrinbakir@dogayayin.com lsmailARSLAN Tüm Türkiye'de dağıtılmaktadır. Baskı ve Cilt Basın Kanuna göre yerel süreli yayındır. Reklam Müdür Yardımcısı E.DenizDEMIREK Altan MatbaaLtd. ~ SoktOrel Yayıncılar denizdemirek@dogayayin.com OornoCÜi yesidir. ~~ www.ıeyıd.org
haberler 1 22 Mart Dünya Su Günü1nde İklim Değişikliği Paneli Su Vakfı tarafından, Lütfi Kırdar Kongre ve Sergi Sarayı'nda 22 Mart Dünya Su Günü dolayısıyla düzenlenen "İklim Değişikliğinin Su ve Enerji Kaynaklarımıza Etkisi" konulu panelde Türkiye'yi gelecekte bekleyen tehlikeler tartışıldı. Panel in açılış konuşmasını yapan Su Vakfı Başkanı Prof. Dr. Zekai Şen, iklim değişikliğinin Türkiye'nin su kaynaklarını günden güne erittiğine dikkat çekerek, "Ülkemizde kuraklığın artmasına rağmen israfın boyutlarındaki aıtış geleceğimizi tehdit ediyor. Ülkemiz sanıldığı kadar su zengini değildir. Su zengini ülkelerde kişi başına düşen yıllık tüketim 10 bin metreküptür. Su fakiri ülkelerde ise bu sınır yılda 2 bin metreküptür. Senede ortalama kişi başına 3 bin metreküp su tüketiminin olduğu ülkemizin su zengini olduğunu söylemek imkansızdır" şeklinde konuştu. Panelin sponsor firması E.C.A/ Sere! adına konuşan Valfsel A.Ş. Ar-Ge Teknik Müdürü Ahmet Coşan da "Dünyanın 2.8 milyar olan şehir nüfusu 2020 yılında 4.5 milyara çıkacak ve büyük bir su sıkıntısı çekilecek. Birleşmiş Milletler'in 2002 yılında yayınladığı rapor, her yıl 5 milyon insanın temiz su yokluğundan kaynaklanan kolera ve benzeri bulaşıcı hastalıklar yüzünden öldüğünü ortaya koymuştur. Su hayattır, hayatı korumak ise bütün insanlığın oıtak görevidir" diye konuştu. Yeni ürünlerinde su tasarrufunu en üst düzeye taşımak için çalıştıklarını da dile getiren Coşan, "Ürettiğimiz Mix 2000 serisi armatürlerle 1999 yılından bu yana 3.5 milyar ton suyun tasarruf edilmesini sağladık" dedi ve minimum su kullanımı ile maksimum verim almak üzere araştırmalarını sürdürdüklerini vurguladı. istanbul'da su sıkıntısı yok Yeryüzündeki su tüketiminin 100 yılda on kat aıttığına dikkat çeken İSKİ Genel Müdürü Dursun Ali Çodur ise, dünyada her yıl sağlıksız su tüketimi yüzünden 15 saniyede bir çocuğun hayatını kaybettiğini söyledi. Çodur, "Su kaynaklarının sanayi atıkları yüzünden giderek kirlenmesi hayat kaynağı olan suyu ölüm kaynağına çevirmiştir. Bütün bu olumsuzluklara rağmen ülkemizde de tatlı su kaynakları hızla kirlenmektedir. Ülkemizde her üç kişiden biri maalesef temiz su kaynaklarından yoksun olarak yaşamaktadır" dedi. İstanbul'da barajlarda doluluk oranının yüzde 95 olduğunu belirten Çodur, "Çok sıcak geçmesi beklenen bu yaz mevsiminde şehrimizde herhangi bir su sıkıntısı çekilmeyecektir. Barajlar dışında su depolarında da 1 milyon metreküp su stokladık" şeklinde konuştu. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı Salih Paşaoğlu ise enerjinin yerli kaynaklardan üretilmesini hedeflediklerini kaydetti. ■ Samsun'a Atıksu Altyapısı İçin 30 Milyon Euro... Abacı Kimya Avrupa Birliği'nin finans kurumu olan Avrupa Yatırım Bankası (AYB), .Msamsun'un içme suyu ile atıksu alt yapısına yönelik olarak 30 milyon euro tutarında kredi sağlıyor. Bankanın sağlayacağı kredi, Samsun Kutlukent'te inşa edilecek olan atıksu arıtma tesisini kısmen finanse edecek, ayrıca Samsun atıksu toplama ve drenaj sisteminin iyileştirilmesinde ve uzunluğunun artırılmasında da kullanılacak. Girişim, halkın yaşama standardını geliştirmeyi ve Karadeniz'deki kirliliği azaltmayı amaçlıyor. Kredi anlaşması, 21 Mart 2005 tarihinde Ankara'cla AYB Başkan Yardımcısı Wolfgang Roth tarafından imzalandı. Bu anlaşma Türkiye'de türünün onuncu, Karadeniz Bölgesi kıyı şeridinde ise ilk örneği olacak. Proje, Akdeniz Çevresel Teknik Yardım Programı'nın (Mediterranean Environmental Technical Assistance Programme-METAP) yaptığı araştırma sonucunda kararlaştırılan yardımlarla hazırlandı. Projenin eş finansmanınıysa Alman Kalkınma Bankası sağlayacak. Samsun atıksu projesinin finansmanı, AYB'ninAkdeniz'cle genel çevrenin korunması ve iyileştirilmesini destekleme projesi kapsamına giriyor. Proje bununla birlikte şehrin yavaş yavaş AB Kentsel Atıksu Arıtımı Direktifi'ne uyumlu hale gelmesini ele beraberinde getirecek ve daha yüksek çevre standaıtlarının kabulü, uzun vadede bölgenin ekonomik kalkınmasının sürdürülebilirliğinin sağlanmasına ele katkıda bulunacak. ■ [D SU VE ÇEVRE TEKNOLOJİLERİ • SAYI 2 Film Gösterimine Sponsor Oldu Son üç yıldır İstanbul Film Festivali kapsamında özel sessiz film gösterimlerine sponsor olan Abacı Kimya, bu yılki festivalde de The Son of the Sheik (Şeyh'in Oğlu) adlı gösteriye sponsorluk yaptı. Cemal Reşit Rey Konser Salonu'nda 12 Nisan 2005 günü gerçekleştirilen özel gösterime, son yıllarda çok sayıda uluslararası festivalde sahneye çıkan ve doğu ile batı arasında karşılıklı ilişkiyi müziklerine yansıtan Sarband Topluluğu eşlik etti. ■
.. .. .. ..
haberler 1 Fener ve Balat "Geri Dönüşüm Kampanyası"na Katılıyor Fatih Belediyesi, İstanbul'un Fener ve Balat semtlerinde kağıt, cam, metal ve plastik gibi katı atıkların geri kazanılmasını halka duyurmak ve katılımı artırmak amacıyla "Katı Atık Kampanyası" yürütüyor. Kampanya, Avrupa Komisyomı ve Fatih Belediyesi'nin ortaklaşa yürüttüğü "Fener ve Balat Semtleri Rehabilitasyon Programı" kapsamında düzenleniyor. Kampanya boyunca 2500 haneye geri dönüşüm kutusu dağıtılıyor. Toplanan katı atıkların geri dönüşümünü ise Fatih Belediyesi gerçekleştiriyor. Katı atıkları toplama yöntemini belirlemek üzere muhtarlar ve Fener-Balat semt halkıyla bir dizi görüşme ve saha çalışması yapıldı. En kapsamlı toplantı ise Fatih Belediyesi Temizlik İşleri Müdürlüğü, semt muhtarları, ilköğretim okullarının müdürleri, semt gönüllüleri ile semt derneklerinin temsilcilerinin katılımıyla 9 Aralık 2004'te gerçekleştirildi. Ayrıca şubat 2005'te ele semtteki ilköğretim okullarında katı atık ve geri kazanım bilinçlendirme seminerleri düzenlendi. Yeşil Adımlar Çevre Eğitim Derneği ile birlikte yürütülen çalışmalar çerçevesinde ilköğretim okullarında öğrenim gören yaklaşık 1250 öğrenciye çevre sorunları, değerlendirilebilir atıklar ve geri kazanım konularında sunumlar yapıldı, afiş ve broşürler dağıtıldı. Kampanyanın diğer hedef grubu olan kadınlar ve gönüllüler aracılığıyla evlerde küçük toplantılar ela düzenleniyor. Bu toplantılarda, katı atık ve geri kazanım konularında bilgiler veriliyor. ■ Mas Grup, Osna Pumpen İle İşbirliği Anlaşması İmzaladı Mas Grup'un 15 yıldır Ar-Ge'ye yaptığı yatırım meyvelerini veriyor. Almanya'nın 120 yıllık pompa firması olan Osna Pumpen ela Mas Grup'un bu çalışmalarından faydalanıyor. Bu kapsamda Nisan 2005'te Mas Grup Yönetim Kurulu Başkan Yardımcısı Tayfun Başaran ile Osna Pumpen Yönetim Kurulu Başkanı Klaus Wessel uzun süreli bir işbirliği an- [I] SU VE ÇEVRE TEKNOLOJİLERİ • SAYI 2 !aşması imzaladı. Anlaşmayla Osna Pumpen Almanya'claki üretimini tamamen durdurarak pazarlama gamına Mas ürünlerini aldı. Türkiye'cle geliştirilen yüksek performanslı, çok kademeli dikey ve yatay santrifüj pompalar üretime hazır hale getirildi. Bu pompalar Mas tesislerinde üretilip Mas ve Osna markaları ile dünya marketlerinde satışa sunulacak. ■ Linfa Kimya "Lejyonella ile Mücadele" Konulu Bir Seminer Düzenledi Linfa Kimya Arıtım ve Teknolojik Sistemler, 30 Nisan 2005 tarihinde İstanbul The Marmara Oteli'ncle "Lejyonella ile Mücadele" konulu ücretsiz bir eğitim semineri düzenledi. Otel Teknik Müdürleri Derneği (OTMD) ile işbirliği içinde gerçekleştirilen organizasyona İstanbul bölgesindeki otellerin teknik ekipleri yoğun ilgi göstereli. Linfa bu sayede Orta Asya, Avrupa ve Ortadoğu'da 35 yıldır gerçekleştirdiği sayısız su arıtma uygulamalarında edindiği deneyimlerini Türkiye pazarıyla da paylaşma imkanı buldu. Eğitim semineri Linfa Kimya Satış Müdürü Zeynep Mağgönül'ün firma hakkında yaptığı tanıtım sunumuyla başladı. Sunumda firmanın misyonu, vizyonu ve faaliyetlerinden söz edilirken, teknik ekiplerinin sahip olduğu deneyimler de referans olarak izleyicilere aktarıldı. Misyonu, su arıtma konusunda ihtisaslaşmanın bilincinde olmak ve deneyimlerini ihtiyaçlara en uygun biçimde cevap verecek şekilde sunmak olan firma, su arıtma uygulamaları konusunda cevapsız sorun olmadığının altını çizdi. Yurtdışıyla sürekli olarak ortak çalışma içinde bulunan Linfa Kimya Türkiye'ye su arıtma ve teknik seıvis konusunda profesyonel bir bakış açısı ve uygulama imkanı getireceğinin sinyallerini verdi. Eğitim seminerinin Lejyonella ile mücadele konulu teknik bölümü, General Electric Infrastructure Water&Process Technologies şirketinin Akdeniz ülkelerinden sorumlu teknik müdürü Bartolo Renda tarafından gerçekleştirildi. Sunum su arıtma konusuna giriş; Lejyonella kontrolü; Lejyonella bakterisi; Lejyonellosis - Risk Azaltma; Lejyonellosis - Risk Yönetimi ile en iyi uygulama yöntemleri ve tesislerde alınacak önlemler konularını içerdi. ■
haberler 1 Hayrettin Karaca'ya Çevre Hizmet Özel Ödülü Verildi A kdeni_z Üniversitesi tarafından organize edilen Çevre HizMınet Odülleri sahiplerini buldu. Organizasyon kapsamında TEMA Vakfı Mütevelliler Heyeti Başkanı Hayrettin Karaca özel ödüle layık görüldü. AÜ Çevre Sorunları Araştırma Uygulama Merkezi (AKÇAM)Müdürü Prof. Dr. Tuncay Neyişçi yaptığı yazılı açıklamada Türkiye, Antalya ve üniversite ölçeklerinde, önerilen kişi ve kurumlar arasından yapılan değerlendirme sonucu 2004 Çevre Hizmet Ödülleri'nin belirlendiği kaydetti. Neyişçi özel ödülün, erozyon konusundaki çalışmalar, çevre bilincinin geliştirilmesine katkı, bitki müzesinin özendirilmesi konusunda sivil toplum örgütü olarak yapılan çalışmalar çerçevesinde TEMA Vakfı nezdinde Mütevelliler Heyeti Başkanı Hayrettin Karaca'ya verilmesinin kararlaştırıldığını bildirdi. Sanayinin, çevre dostu olmak zorunda olduğuna dikkati çeken Neyişçi, bilimsel toplantılar düzenlemeleri, çevre ödülleri vermeleri ve eğitim çalışmaları yapmaları nedeniyle İstanbul Sanayi Odası ile Yalvaç'ta kent dokusunu korumak ve çevreyle kenti bütünleştirmek yönündeki çalışmaları dolayısıyla Yalvaç eski Belediye Başkanı Tekin Bayram'ın Türkiye ölçeğinde ödüle değer bulunduğunu vurguladı. ■ Caterpillar, AB'nin Çevre Standartlarını Acert Motor Teknolojisiyle Yakalıyor Borusan Makina, iş makineleri sektöründeki liderliğini çevre dostu motorlarla pekiştiriyor. Türkiye distribütörlüğünü Borusan Makina'nın yaptığı Caterpillar, Avrupa Birliği'nin kademeli olarak yükselttiği çevre standartlarını Acert motorları ile yakalıyor. Caterpillar' ın geliştirdiği Acert motor teknolojisi hem mevcut standartları karşılıyor hem de ileride hayata geçecek yeni düzenlemelere uyum sağlayabiliyor. Küresel ısınmanın durdurulması amacıyla dünyanın dört bir yanında egzoz emisyonlarına sıkı sınırlamalar getiriliyor. Çevre standartlarının 2015 yılına kadar kademeli olarak yükseltilecek olması ve ses/gürültü seviyelerine getirilen standartlar, motor üreticilerini ciddi ve külfetli yenilemeler yapmaya zorluyor. Caterpillar'ın Acert teknolojisi ve buna bağlı yatırımlan ise en katı standartları dahi karşılayacak esnek bir çözüm getiriyor. ■
haberler Yalıtım Sektörü Yalıtım Sektörü Başarı Ödülleri Görkemli Bir Törenle Sahiplerini Buldu Başarı Ödülleri 2004 Yalıtım sektörü, 2004 yılının en başarılı kişi ve kuruluşlarının ödüllerinin takdim edildiği görkemli törende bir araya geleli. İstanbul Büyük Sürmeli Oteli'ncle 26 Nisan 2005 Salı günü yapılan "Yalıtım Sektörü Başarı Ödülleri 2004" törenine İstanbul Ticaret Odası Başkanı Murat Yalçıntaş, İMSAD Başkanı Galip Sayıl, Türk Tesisat Mühendisleri Derneği Başkanı Hüseyin Erdem, sivil toplum kuruluşları temsilcileri, inşaat ve yalıtım sektörü çalışanlarıyla basın mensupları katıldı. Doğa Sektöre! Yayın Grubu bünyesinde yayımlanan Yalıtım Dergisi'nin tarafından düzenlenen ve bu yıl ikincisi gerçekleştirilen Yalıtım Sektörü Başarı Ödülleri organizasyonunda ödüle hak kazananlar ise şöyle: Yılın Yalıtım Yatırımı Atermit A.Ş. Yılın Profesyoneli Mardav A.Ş. Genel Müdürü Levent Pelesen Yılın Isı Yalıtımı Ürünü Blue'Safe Mavi Kale Yılın Su Yalıtımı Ürünü Yalteks Elmas Asfalt Shingle Yılın Ses Yalıtımı Ürünü Protem Gürültü Önleyici Bariyer Yılın Yalıtım Uygulaması Sokullu Konakları-Umut İzolasyon Yalıtım Sektörü Başarı Özel Ödülü Özpor A.Ş. Yalıtım Sektörü Başarı Özel Ödülü BTMA.Ş. Törende ayrıca Yalıtım Dergisi tarafından sektöre katkılarından ötürü Yalçın Kayaarası ve Hürriyet Gazetesi köşe yazarı Erkan Çelebi'ye ele teşekkür plaketleri takdim edileli. İTO Başkanı Murat Yalçıntaş, Yılın Yatırımı ve Yılın Profesyoneli ödüllerini sahiplerine takdiminden önce yaptığı konuşmasında özellikle ısı yalıtımı alanında [I] SU VE ÇEVRE TEKNOLOJİLERİ • SAYI 2 ~ ,.~ .. ~~"""' ti:/ -- B..\• ,n ~ C>dull<·u ·- t'l/l 2004 - l!l yaptırdıkları araştırma sonuçlarından çarpıcı başlıklar sunarak özetle şunları söyledi: "Her yıl üç milyar dolar evlerimizin duvarlarından, kapılarından, pencerelerinden uçup gidiyor. Halbuki binalarımızda ısı yalıtımı yaparsak, yapılan harcama, bina maliyetlerine sadece %2 ile %5 arasında yansıyor. Üstelik bu yansıma ela bize beş yıl içinde geri dönüyor. Yalıtun sektörü, Türkiye'cle önemi az anlaşılstanbulTicaret Odası Başkanı Murat Yalçıntaş lan, ama bir o kadar ela hayati öneme sahip bir sektör. .. Bugün için petrole ve cloğalgaza ödediğimiz döviz ise yıllık 10 milyar dolar. Bu gelişimimizi sürdürürsek 2010 yılında dışarıya ödeyeceğimiz rakam, ki boru hatları için yapılan enerji yatırımlan dahil olmak üzere 20 milyar dolara çıkıyor. Yaptığımız araştırmalar yalıtım uygulamalarıyla, enerji tasarrufunda ilk etapta %25'lere, daha sonra ela%40'lara kadar indirim sağlanabileceğini gösteriyor. Biz hala yaptığımız binaları sadece barınma amacıyla yapıyoruz. Bu binalar sırf barınma amacıyla yapıldığından hem mimari estetikten hem ele yalıtım gereklerinden yoksun bırakıldı. Özellikle Marmara depremi yeniden gözleri inşaat sektörüne çevireli. Bu, bir yönü ile İstanbul için bir şans. Zira bütün belediyeler kentsel dönüşüm projeleri uygulamaya başladılar. Bu uygulamalar yalıtım sektörü için ele yararlı olacak. Yalıtım bilincinin yaygınlaşmasında güç birliği sağlanmalı. Ben de bu bilinci vurgulamak için bu akşam sizlerle birlikte buradayım" Sunuculuğunu ATV'clen Burak Törün'ün üstlendiği gece, coşkulu bir katılımla gerçekleşen kokteylle son buldu. ■
haberler 1 Burçelik Rusya Pazarına Giriyor Burçelik Vana Sanayi Rusya pazarına giriyor. Şirket, Rusya'nın önemli vana tedarikçilerinden JSC Tami'yle kontrat imzaladı. Burçelik'ten İMKB'ye gönderilen açıklamada, şirketin Rusya'nın endüstri ve tesisat sektörünün önemli vana tedarikçilerinden JSC Tami ile kontrat imzaladığı belirtilerek firmanın Rusya pazarına girmek üzere önemli bir adım attığı kaydedildi. Burçelik bu çerçevede kelebek vana ve yedek parça satışı yapacak. Toplam tutarı 305 bin euro olan birinci kontrat 31 Aralık'ta sona erecek. İkinci kontrat görüşmelerinin devam ettiği ve söz konusu kontratın süresinin bir yıl olarak planlandığı bildirildi. Söz konusu antlaşmanın mali tablolara şirket karlılık marjları oranında olumlu yönde etki yapmasının beklendiği ifade edileli. ■ Gençler 4. Ulusal Gençlik Çevre Zirvesi'nde Buluştu! Sabancı Üniversitesi'nde 22-24 Nisan tarihleri arasında "Akasya 4. Ulusal Gençlik Çevre Zirvesi" düzenlendi. Zirveye Türkiye'nin dört bir yanından 18-30 yaş arasında toplam 300 genç katıldı. Sabancı Üniversitesi Toplumsal Duyarlılık Projeleri ve Türkiye Çevre Koruma ve Yeşillendirme Kurumu (TÜRÇEK) Gençlik Komitesi işbirliği çerçevesinde düzenlenen zirve kapsamında seminer, panel, çevre konulu sergi ve konser gibi etkinlikler yer aldı. Birçok çevre örgütünün ve çevreyle ilgili kulüp, firma ve kuruluşun stant açtığı Akasya 4. Ulusal Gençlik Çevre Zirvesi'ne iki gün boyunca katılan katılımcılara Akasya Katılım Sertifikası verileli. Sivil toplum kuruluşları, üniversite kulüpleri ya ela bireysel inisiyatif kanalıyla çevresel çalışmalar yapan gençleri ve farklı görüşleri bir araya getirmeyi amaçlayan Akasya Zirvesi boyunca uzmanların katıldığı oturumlar düzenlendi. Eski çevre bakanlarının da katıldığı ziıvenin ilk gününde "Çevre Bakanları ile Türkiye'nin Çevre Bilançosu" ve "AB Müzakere Sürecinde Türkiye Tarım Politikaları ve Ekolojik Değerlerimiz" konulu iki oturum gerçekleştirildi. Ziıve'nin ikinci gününde ise "Türkiye'nin Çevresel Ufkunda İklim Değişikliği ve İlgili Uluslararası Anlaşmalar'' ve "Savaşın Çevresel Maliyeti ve Yeni Sömürgecilik" konusunda akademik çevrelerden uzmanlar ve STK temsilcilerinin katıldığı oturumlar clüzenlencli. Sabancı Üniversitesi'nin ev sahipliğini yaptığı "Akasya 4. Ulusal Gençlik Çevre Ziıvesi"ne geçtiğimiz yıllarda KASDAV,TEGV, ÇEKÜL,Hacettepe Üniversitesi, İstanbul Üniversitesi, TÜRÇEV, AIESECAntalya, Greenpeace, MEDASSET(Yunanistan), İT.Ü., YOIS Türkiye, Marmara Üniversitesi, DYP Genç Düşünce Kulübü, Darüşşafaka Lisesi, KADOS, 19 Mayıs Üniversitesi, Batı Koleji, ODTÜ, AEGEE Ankara, UNDP Türkiye Temsilciliği, Galatasaray Üniversitesi, S.O.S İstanbul, Lokman Hekim Sağlık Vakfı, Şişecam ve Buğday Ekolojik Yaşam Derneği katılmıştı. ■ FUtraayon Slateml (Adapızıın B.Beld.lcmıı Suyu Teılıl )
Su, atıksu arıtma sistemleri, çöp imhası ve çevre teknolojileri alanındaki yeni proje, teknoloji ve hizmetlerin buluştuğu en önemli merkezlerden birisi olarak kabul edilen IFAT Fuarı'na Türkiye'den de 17 firma katıldı. .. M esse München International tarafından 14.'sü düzenlenen Uluslararası Su, Atıksu Arıtım Sistemleri, Çöp İmhası, Geri Dönüşüm ve Çevre Teknolojileri İhtisas Fuarı IFAT 2005, 25-29 Nisan 2005 tarihleri arasında Münih'te gerçekleştirildi. 140 bini kapalı, 30 bini açık olmak üzere toplam 170 bin metrekarelik bir alanda organize edilen fuara kırktan fazla ülkeden 2200'ü aşkm firma katıldı. Fuarda, sektöre yön veren uzmanlar su, atıksu, çöp imhast, geri dönüşüm, çevre temizliği, ktş aylarında 0:§] SU VE ÇEVRE TEKNOLOJİLERİ • SAYI 2 yol bakımı ve hizmet sektörüyle ilgili son yenilik ve teknolojiler hakkmda aydmlatıcı bilgileri edinme ftrsatı buldular. Avrupa, Asya, Amerika ve Orta Doğu ülkelerinden 108 bin profesyonelin ziyaret ettiği fuara Türkiye'den Alarge, Arbiogaz, Arıttm Mühendislik, Artas Endüstriyel Tesisler, Asteknik Valve, Birim Makine, Elmak, Kazanct, Mas Pompa, Mass Arıtma, Millenya, Sas Arıtma, Siseks, Sismat, Sistem Yapı, Tega ve Timex firmalan katıldı. Fuardan oldukça memnun ayrıldtklarırn dile getiren firma yetkilileri fuarın ticari anlamda oldukça verimli geçtiğini ifade ettiler. IFAT'ı Çevre ve Orman Bakanı Osman Pepe de Ziyaret Etti IFAT2005 Fuarı'nı Çevre ve Orman Bakanı Osman Pepe de ziyaret etti. Yeni geliştirilen sistemleri görmek ve teknolojiyi geliştirmek isteyen firmalann fuarı ziyaret etmesi veya fuara katdması gerektiğini vurgulayan Osman Pepe, ülkemizde önümüzdeki süreçte çevre teknolojilerine 40 milyar dolarlık bir yatınmın yapılması gerektiğini söyledi. Pepe, bakanlık olarak çevreyle ilgili mevzuatı oluşturduklarını ve iş adamlarının müteahhitlik kannı alarak geriye çekilmelerinin yerine, sistemleri işleterek ellerini taşın altına
koymaları gerektiğini vurguladı. "Teknoloji geliştikçe yatırımların maliyeti düşüyor. Belediyeler eskiye nazaran çevreye çok daha fazla önem veriyorlar" diyen Pepe, Türkiye'de üç bine yakın belediyenin arıtma tesisinin olmadığını belirterek çok ciddi bir sektörün doğduğunu söyledi. Almanya Federal Eğitim ve Araştırma Bakanlığı standını da gezen Pepe, Van Gölü'nün soda ve tuzdan arındırılarak tatlı su kaynağı haline dönüştürülmesi yönünde hazırlanan proje hakkında ela bilgi aldı. Belediye Başkanları IFAT'ta Buluştu Türkiye çapında birçok belediye başkanının da ziyaret ettiği IFAT 2005 bürokratlar, siyasiler ve yerel yönetim temsilcilerinin de buluştuğu bir mekan oldu. Kocaeli Büyükşehir Belediye Başkanı İbrahim Karaosmanoğlu, Türkiye'cleki sanayileşmiş kentlerdeki öncelikli sorunların başında çevre temizliğinin geldiğini söyledi. Büyük kentlerin çoğunun ihmal edilmişlik, çarpık yapılaşma, evsel ve sanayi atıklarının doğaya bırakılması gibi büyük sorunlar yaşadığını belirten Karaosmanoğlu, "Kimse çocuklarımıza miras bırakacağımız kentleri kirletmesin. Kocaeli'de sanayi kuruluşlarına taktırttığımız filtrelerle bir nebze olsun kirlenmeyi önledik. Burada gördüğümüz cihazlarla, ilimizi daha temiz bir çevreye nasıl kavuş- ' 1 • turabiliriz sorusunun cevabını arıyoruz. Bizden sonraki nesile doğasında gezilen, denizinde yüzülen, sokağında yürünen bir kent bırakacağız. Üstelik bu kent insanca yaşanabilir bir kent olacak. Bunun için ne gerekiyorsa yapılacaktır" ifadelerini kullandı. Fuar kapsamında dört gün süren Su ve Atıksu Forumu ile beş gün devam eden 13. Avrupa Su ve Atıksu Sempozyumu ise en çok ilgi çeken etkinliklerden oldular. Bir sonraki IFAT Fuarı, 5-9 Mayıs 2008 tarihlerinde düzenlenecek. N e D e d Tolga Şenatlı Artaş A. Ş. 1 e r IFAT 2005 Fuarı son derece geniş bir katılım ve ziyaretçi yoğunluğuna sahip büyük bir organizasyon olarak gerçekleşti. Fuarda atıksu, içme ve proses suyu arıtımı ve geri kazanımı ile katı atık, atık gaz ve gürültü kirliliği giderim sistemlerinde dünyada ulaşılan en son teknolojik gelişmeler görsel ve anlatımsal olarak konusunun uzmanları tarafından ortaya konuldu. Fuar organizatörleri, fuarın ve firmaların tanıtımına ve lojistik hizmetlere büyük önem verdiler; ayrıca firma yetkililerini ve ziyaretçileri ikili ve çoklu görüşmelerde en hızlı şekilde buluşturacak organizasyon sistemini başarıyla uygulayarak zaman kaybına izin vermediler. Tayfun Başaran Mas Grup Mas Grup, dünyanın en büyük çevre teknolojileri ve ekipmanları fuarı IFAT'ta yeni ürünleri ve yeni stand tasarımıyla ziyaretçilerin yoğun ilgisini çekti. Yaklaşık kırk ülkeden firma temsilcisi ve son kullanıcı standımızı ziyaret etti. Çevre ve Orman Bakanı Osman Pepe, Mas Grup standını onurlandırarak firma ve ürünlerimiz hakkında takdirlerini bildirdi. Aynca Türkiye'den gelen altmışa yakın beleSU VE ÇEVRE TEKNOLOJİLERİ • SAYI 2 OIJ
■mass --~- ~ .... tf~;.·~..:-;a. diye başkanı da standımızı ziyaret edip firma yetkilileriyle kapsamlı görüşmeler yaptılar. MAS Grup Dış Tic. Müdürü Erzat Ertaylan ve Almanya Genel Temsilcisi Klaus Wessel'in fuar süresince Almanya ve diğer ülkelerden gelen ziyaretçilerle bağlantıya girmeleri nedeniyle fuar, teşhirden ziyade ticari bir etkinlik taşır hale geleli. Arif Künar Millenya A.Ş. IFAT 2005 Fuarı'na katılan az sayıdaki Türk firmasından Millenya A.Ş., fuarda büyük bir ilgi gördü. Millenya standı hem yabancı yüzlerce firma ve kamu kuruluşu hem ele fuara katılan Çevre ve Orman Bakanlığı Müsteşar Yardımcısı Prof. Dr. Mustafa Öztürk, İller Bankası yetkilileri, Antalya, Giresun, Bodrum, Yalıkavak belediye başkanları ve Almanya Ticaret Ataşesi tarafından ziyaret edileli. Özellikle Türkiye henüz birkaç büyük belediye ve bazı tatil yöreleri hariç zorunlu arıtma tesislerini bile kurmaz ve kullanmazken, AB ülkeleri atıksudan kulQij SU VE ÇEVRE TEKNOLOJİLERİ • SAYI 2 ıiiliiiilill !anma/sulama/proses suyu elde etme teknolojilerine geçmiş bulunuyor. Son dönemlerde özellikle enerji verimli ve küçük boyutlu, az bakım masrafı gerektiren, modüler paket arıtma teknolojileri öne çıkmaya başladı. Devasa yatırımlar ve zor-karmaşık altyapı gerektiren merkezi atıksu arıtma tesislerinin yerine daha yerel-küçük ölçekli-modüler arıtma tesislerine doğru bir yöneliş var. Yedi yıldır Millenya A.Ş. tarafından bu özelliklere göre tasarlanan, geliştirilen ve üretilen RBC-Dönen Diskli (Biodisk) arıtma teknolojisiyle çalışan Biocell, Avrupa'nın bu eğilimini çok önceden gerçekleştiren ve Avrupa normlarında çıkış suyu sağlayan ileri teknolojiye sahip oluşuyla IFAT 2005'te de yoğun ilgi gördü. Sistem Yapı Geçen yıl Bulgaristan ve Romanya'cla başladığı projelerle Avrupa'ya açılan ve yurtdışı faaliyetlerini daha da geliştirmeyi hedefleyen Sistem Yapı, yı.ırtdışı tanıtıma gereken önemi ve ağırlığı vermeye devam ediyor. IFAT'claki standında firmalar, meslek kuruluşları, yerel yönetimler ve çeşitli kamu kurumlarına mensup yerli ve yabancı çok sayıda ziyaretçiyi ağırlayan Sistem Yapı, çevre sektöründe Türk mühendislik ve müteahhitliğinin ulaştığı noktayı başarıyla temsil etti. Saadet Özkan WILO 25-29 Nisan tarihleri arasında Almanya Münih'te gerçekleştirilen IFAT 2005, çevre ve atık imhası alanında dünyanın en önemli ticari fuarıdır. Otuz yıldan fazla süredir atıksu arıtma tesisleri için üretim yapan Wilo-Emu Grubu, dev dalgıç pompaları ve mikserleriyle fuarın en çok katılımcı çeken standlarından oldu. Atık su arıtma tesislerinde, pompa istasyonlarında ve sel baskını önleme rezervuarlarıncla kullanılan son teknoloji ürünlerimiz, dünya çapında atıksu ve altyapı sektörüne katkıda bulunmaktadır. ■
ROPUR components .J,.J, WAVE CYBER 'V'V P R E S S U R E V E S S E L S Fulya Mah. Pehlivan Sk. Meriç Konak 11 B Blok No:3/23 Şişli /İSTANBUL Tel: 0212 272 09 67 pbx Faks: 0212 272 09 70 e-mail: trio@triowater.com
• • TAMGARANTiLi OZON GAZI • • SiSTEMLERi -KURlJV-QRUZ BURKUTimali AquaTROLmarkaOzon Jeneratörleriningarantisive bakımı çok farklıdır. AquaTROLmarkaOzonJeneratörlerini, garanti süresiiçindeveya dışında, en çok 48 saatiçinde çalışır halegetiriyoruz. Yeni kurdulumııı ozon slstemlerlnde valnız dhazı dellt,OZON OREIIMlNI DE GARANETDi iYORUZ. Ozon Gazının Kullanım Alanları: L. Dezenfeksiyon, L. Oksidasyon, L. Sudakidemirve manganın giderimi, L. Gıda uygulamaları, L. Tekstilve kağıt sanayiinderenk açma, L. Atık su arıtım sistemlerindesu şartlandırma SU TEKNİGİ LTD.ŞTİ. Tel: (0232) 486 23 23 (pbx) Fax: (0232) 486 24 24 www.burkut.com.tr info@burkut.com.tr duyuru ·, • --· KentselB, ölgeselveKüreseÖl lçekte 3. Uluslararası HavaKalitesi YönetimSi empozyumvue 14.IUAPPABölgesel Konferansı 26-30 Eylül 2005 Mövenpick Oteli/İSTANBUL TOPICS Urban and Rural Air Quality • Aerosols • Air Quality Modeling • Air Quality Management • Regional Studies • Impacts on Forest and Vegetation• AcidRain • Ozone Problems• Assessment,Monitoringand Control • Global Scale Problems • Industrial Emissions • Toxic and HazardousPollutants• DecisionSupportSystems • Risk Management • Odor Management • Indoor Air Quality • Air Quality Prevention and Education • Air Pollution Impact to Climate Change • Duststorm Generation and Transportation • Shipping Emissions Bilgi İçin: Prof. Dr. Selahattin İNCECİK Tel: 0212. 285 31 43 • Faks: 0212 285 29 26 VI.UlusalÇevre Mühendisliği Kongresi 24-26 Kasım 2005 tarihlerinde İstanbul' da gerçekleştirilecektir. Kapsam TMMOB Çevre Mühendisleri Odası VI. Ulusal Çevre Mühendisliği Kongresi, aşağıdaki konularla ilgili araştırmaları, çalışmaları, görüşleri, deneyimleri, ürünleri, gelişmeleri ve çözüm önerileri ile planlamaları kapsayandaha önce sunulmamış ve yayımlanmamış bildirilerden oluşacaktır. Ulusal Kongre, tüm meslek disiplinlerinin katılımına açıktır. Çevre Politikaları ve Mevzuatı • Temiz Üretim ve Kirlilik Önleme • Çevre Mühendisliği Eğitimi • Evsel ve Endüstriyel Atıksular • İçme ve KullanmaSuyu • Yüzey Drenajı ve Yağmur Suları • Doğal Arıtım Teknolojileri • Katı Atık Yönetimi• Zararlı Atıkların Yönetimi ve Tehlikeli Maddelerin Kontrolü • Hava Kirliliği • ÇED ve Çevre Denetimi • İstatistiksel Yöntemler,Modelleme ve Bilişim Teknolojileri• Çevre Yönetim Sistemleri • Yeraltı Suyu ve Toprak Kirliliği • Görüntü ve Gürültü Kirliliği• Yayılı Kirletici Kaynaklar• Doğal Varlıkların Yönetimi• Çevresel Güvenlik • Halk Sağlığı • Örgütlenmeve Disiplinler Arası İlişki • Enerji, Madencilik, Sanayi ve Çevre • Çevre TeknolojisindeEkipman ve Tesisat • Hatalı Çevresel Yatırımlar • Doğal/yapay Afetlerve Çevresel Sonuçları Bilgi İçin: Tel :2122458916 Faks : 212 245 89 17 e-posta : kongre@cmo.org.tr
1 Proseslerde enerji ekonomisi ve sorunsuz işletim Pik, sfero, çelik, paslanmaz çelik, bronz vb. değişik malzeme kombinasyonlarında üretilmiş proses şartlarına uygun pompalar •• •• •• '' ... ... "fıtlf ••••• ...ı... iııııılııı:m Enerji tasarrufu ve otomasyon amaçlı frekans konverter entegrasyonlu elektrik kontrol panoları • Korozif, aşındırıcı vb. proses akışkanları için değişik malzeme kombinasyonları ve yüzey kaplama teknikleri ile üretilmiş dalgıç tip özel pompalar Paslanmaz çelik veya titanyum plakalı, değişik conta malzemeleriyle üretilmiş ısı eşanjörleri ® Endüstriyel uygulamalar ve üretim prosesleri için... Pompa sistemleri ve tesisat ekipmanları Wilo Pompa Sistemleri San. ve Tic. A.Ş. Akdeniz Cad. 30. Sok. Samandıra 34530 İstanbul Tel: 0216. 661 02 03 Faks: 0216. 661 02 12 E-mail: wilo@wilo.com.tr Web: www.wilo.com.tr MükemmelPompa ve fazlası ... IWILOI 1
Çevre ve Ormancılık Şurası Antalya'da Yapıldı 1. Çevre ve Ormancılık Şurası 22-24 Mart 2005 tarihleri arasında Antalya'nın Kemer ilçesinde yapıldı. A na teması "AB Sürecinde Çevre ve Orman'' olan şuranın açılış oturumuna binden fazla katılımcıyla Antalya füıyükşehir Belediye Başkanı Menderes Türel, Antalya Valisi Alaaddin Yüksel, Çevre ve Orman Bakanı Osman Pepe ve TBMM Başkanı Bülent Arınç katıldı. Antalya'da düzenlenen ve üç gün süren şurada Yerel Yönetimler ve Çevre, Sürdürülebilir Kalkınma Sürecinde Çevre Yönetimi, Çevresel Etki Değerlendirme ve Çevre Düzenleri Planları, Orman Ekosistemi ve Sürdürülebilir Kalkınma, Orman Kadastrosu ve Mülkiyet, Orman Ürünleri ve Orman Ürünleri Endüstrisi, Doğa Koruma, Çölleşme ile Mücadele. Erozyon Kontrolü ve Ağaçlandırma, Çevre-Orman ve Halkla İlişkiler, Araştırma-Geliştirme ve Eğitim, Çevre ve Ormancılık Hizmetlerinin Etkin Yürütülmesi konuları ele alındı. Komisyonlarda ele alınan konular, üyelerin oyuna sunuldu ve kabul edilen teklifler şura kararları haline getirildi. Şurada çevre ve ormancılık konularında uygulamada karşılaşılan sorunlara çözüm yolları arandı ve bu konulardaki hedefler belirleneli. Şuraya 56 sivil toplum kuruluşu temsilcisi, üniversitelerin çevre ve orman fakültelerinden 75 öğretim üyesi, 12 özel sektör temsilcisi ile diğer kamu kurum ve kuruluşlarından 157 temsilci üye [16] SU VEÇEVRE TEKNOLOJİLERİ • SAYI 2 olarak katıldı. Şurada alınan kararlar Çevre ve Orman Bakanı Osman Pepe tarafından bir sonuç bildirisi ile kamuoyuna açıklandı. Pepe sonuç bildirgesinde özetle şu konulara değineli. "Yerel Yönetimler ve Çevre" Bütün beldelerin içme ve kullanma suyu şebekesi ve arıtımı tesisleri tamamlanmalıdır. Suyun israf edilmemesi konusunda halk bilinçlendirilmelidir. Katı atıkların uzaklaştırılacak bir atık olarak değil, kazanılacak bir kaynak olarak görülmesi gerekmektedir. Atık geri kazanım ve atık minimizasyon uygulamaları teşvik edilmelidir. Sanayide temiz teknolojilerin kullanılması sağlanmalıdır. Çevresel altyapı yatırımlarına özel sektör katılımı teşvik edilmelidir. Bu kapsamda özellikle, su temini ve kanalizasyon şebekelerinin işletilmesi ile katı atık toplanması ve taşınması gibi hususlarda özel sektörün ka-
izlenimler tılımını ve tecrübeli firmaların oluşmasını sağlamak için sözleşme süreleri mümkün olduğunca uzun tutulmalıdır. İmar planları yapılırken içme suyu ve kanalizasyon tesisleri dikkate alınmalı, imar planları bu hizmetlerin kolay ve ucuz olmasını sağlayacak şekilde yönlenclirilmeliclir. "Sürdürülebilir Kalkınma" Atık yönetimi konusunda yatının yapacak belediyelerin proje safhasında, finansman ve teknoloji seçiminde ve uygulama noktasına kadar geçecek bütün süreçte ilgili bütün kurumların yanında Çevre ve Orman Bakanlığı'nclan ela onay almaları konusunda düzenleme getirilmelidir. Havza bazında su yönetim planları oluşturulmalıdır. "Etkin bir Atık Yönetiminin Oluşturulması" Kaynakta ayrı toplama, geri kazanına, koınpost ve benzeri yöntemlerle, depolanan atık miktarının en aza indirilmesi teşvik edilmelidir. Vahşi depolama alanlarının rehabilite edilerek düzenli depolama alanlarının işletmeye açılması ve özendirici politikalarla yakından takip edilmelidir. "Çevresel Etki Değerlendirme ve Çevre Düzeni Planları" Çevre düzeni planlarında çok başlılığın ve yetki kargaşasının giderilmesi için son zamanlarda çıkarılan yasalar tekrar gözden geçirilmelidir. ÇED olumlu veya ÇED gerekli değildir karan verilmiş faaliyetlerin yatırım öncesi ruhsat, izin vb. işlemlerinin ilgili kurumlarca başkaca ilave belge aranmaksızın süratle sonuçlandırılması sağlanmalıdır. "Orman Ekosistemi ve Sürdürülebilir Kalkınma" Türkiye su havzalarının çok amaçlı yönetiminde ana hedef erozyonun önlenmesi, su rejiminin düzenlenmesi olmalıdır. Bu ana amaca zarar vermemek ve geliştirmek koşuluyla diğer sistemler yan amaçlar olarak belirlenmelidir. Planlamalar 26 ana su havzası baz alınarak yapılmalı, uygulamaya yönelik projelenclirmeler ise alt havzalar dikkate alınarak, süreci tam işletilmiş katılımcı yaklaşım ile entegre projeler halinde hazırlanarak, eş zamanlı Çevreve Orman Bakanı OsmanPepe ve eş mekanlı olarak uygulamaya konulmalıdır. Endüstriyel plantasyonlara dayalı, hızlı büyüyen ağaç türleriyle yapılacak özel ağaçlandırmalar ve modern enerji ormancılığı teşvik edilmelidir. Orman mühendisliği, orman endüstri mühendisliği ve ağaç işleri endüstri mühendisliği meslek yetki yasası çıkartılmalıdır. "Orman Kadastrosu ve Mülkiyet Sorunu" Tartışmaların özünü oluşturan orman kadastrosu 1937 yılından beri bitirilememiş, gecikmenin bedeli ülkemiz orman alanları adına büyük kayıplar olmuştur. Ormanlarımızın %80'inin kadastrosu tamamlanmış olup, bu alanlarda yapılacak tescile esas çalışmalar ile geri kalan %20'lik alandaki kadastro çalışmaları hızlı ve kalıcı biçimde tamamlanmalıdır. 3402 sayılı kanunda yapılan değişiklikle, tesis kadastrosu çalışması yapılmayan bölgelerde kurumlar arası ortak çalışına koşulları sağlanarak hızlı bir biçimde her iki kadastro çalışması sonuçlandırılmalıdır. Sel, deprem gibi önemli afetler sonrası mağdurlara yerleşim amacıyla orman sayılan alanlardan tahsisler yapılmaktadır. Zaruri hale geldiği için yapılan bu tahsisler maalesef muhtemel risklerin olduğu süreçte yapılamıyor. 10 ytl, 20 yıl sonra olacak depremle alakalı yeni yapılaşmalar yapılamıyor. Kentin taşınması gerekirse bu yapılamıyor. Bu teklif bunun püf noktasına parmak basıyor. Orman Ürünleri ve Orman Ürünleri Endüstrisi" Üretimde çalışan orman köylülerinin sosyo-ekonomik yapıları ve bunlara kanunlarla sağlanan öncelikler, iş yapmadaki zorlukları ile Orman İdaresi'nden kaynaklanan sorunlar dikkate alındığında geleneksel olarak halen uygulanmakta olan üretim modeli gözden geçirilmelidir. Üretim faaliyetleri, verimli çalışına ve teknolojik ilerleme yanında piyasa isteklerini en iyi şekilde karşılamaya uygun bir yapıya kavuşturulmalıdır. Bu bağlamda dikili ağaç satışları yaygınlaştırılmalıdır. Ormanların sertifikalandırılması çalışmalarına ihraç değeri yüksek ormanlara öncelik verilerek başlanmalıdır. "Doğa Koruma" Rio Biyolojik Çeşitlilik Sözleşmesinin Ulusal Eylem Planına yansımış şekliyle yakından izlenmesi ve denetlenmesi için ilgili kurum ve kuruluşların gönüllü kuruluşlar ve üniversitelerle işbirliğine giderek çözüm önerileri üretilmesi ve bu iş için bütçelerine kaynak ayrılmalıdır. Milli parkların etkin yönetilmesini ve eko-turizınin doğayı koruyarak, destekleyecek şekilde uygulanmasını teşvik etmek amacıyla yerel ilgi gruplarının katılımına elaSU VE ÇEVRE TEKNOLOJiLERİ • SAYI 2 @]
yalı yenilikçi yaklaşımlar ve korunan alan sertifikalandırma düzenlemeleri teşvik edilmelidir. Devlet avlakları, örnek avlaklar ve yaban hayatı geliştirme sahalarında tür bazında yürütülmekte olan her türlü üretim faaliyeti için yaban hayatına uygun üretim metot ve teknikleri belirlenmeli ve her türlü üretim ve işletmecilik bir yönetim planına dayandırılmalıdır. "Çölleşme ile Mücadele, Erozyon Kontrolü ve Ağaçlandırma" Ağaçlandırmaların, başarıya ulaşılabilmesi için yetişme muhiti verimliliğine bağlı olarak sahaların biyolojik, sosyal ve ekonomik niteliklerinin tespitine yönelik etüt ve envanter çalışmaları yapılmalıdır. Ağaçlandırmalarda mümkün olduğunca monokültür yerine karışık orman kurulması amaçlanmalıdır. Devletçe yapılan yeşil kuşak ağaçlandırmalarının planlanması, tesisi, korunması, bakımı ve yönetiminde yerel halk, belediye ve diğer ilgi gruplarının katılımı ve destekleri mutlaka sağlanmalıdır. Park bahçe tanzimi ile DI] SU VE ÇEVRE TEKNOLOJİLERİ • SAYI 2 kent içi ağaçlandırmalarda kullanılacak fidan üretiminde özel sektör teşvik edilmelidir. Türkiye'nin tamamında, çölleşme, sel, taşkın ve çığ risk alanları ile ilgili bilimsel bazda etüt ve envanter çalışmalarına başlanılmalı ve veri bankası oluşturularak sürekli izlenmeli ve öncelikli risk alanları tespit edilerek projelendirilmeli ve uygulamaya geçilmelidir. Çölleşmeye müsait kurak ve yarı kurak bölgelerde halkın bilgi ve bilinç düzeyinin geliştirilmesine çalışılmalı, bu yönele sivil toplum örgütleri desteklenmelidir. Çevre-Orman ve Halk İlişkileri" Uzun yıllar boyunca odun kaynağı olarak algılanan ormanların gelişen çevre anlayışına paralel olarak önem kazanan fonksiyonel yararlarının da toplumun ilgi alanına girmesi sağlanmalıdır. STK'ların çevre ve orman halk ilişkilerine aktif katılımları için AB uyum sürecine bağlı olarak, çevre ve orman mevzuatında değişiklikler yapılarak varolan mekanizmalar geliştirilmeli ya da yeni mekanizmalar oluşturulmalıdır. Orman köylerindeki mülkiyet sorununun çözülmesi için Tapu-Kadastro Genel Müdürlüğü ile beraber en kısa sürede orman kadastrosu tamamlanmalıdır. Mevcut 2/B alanlarıyla ilgili yerlerin cleğerlenclirilmesiyle elde edilecek gelirler orman köylülerinin kalkındırılmasında kullanılmalıclır. Bu konudaki hukuki boşluk en kısa sürede clolclurulmalıclır. Kamuoyunun bilgilendirilmesi ve yönlendirilmesi eğitimine önem verilmeli, çevre ve orman sevgisinin artırılması amacıyla her türlü iletişim araçlarından etkin bir şekilde yararlanılmalıdır. "Çevre ve Ormancılık Hizmetlerinin Etkin Yürütülmesi" Çevrenin korunmasının geleneksel politik kaygılardan arındırılması, sürdürülebilir kalkınma anlayışının her kademedeki yönetim düzeyinde yerleştirilmesi gerekmektedir. Kamu yönetiminin her düzeyinde ve iş çevrelerinde uygun eğitimöğretim programları uygulanmalıdır. Çevre hizmetlerinin nitelikli olarak yürütülmesi için "Çevre Mühendisliği Meslek Yetki Yasası" en kısa zamanda çıkarılmalıdır. "Yasal Düzenlemeler" Anayasanın 169 ve 170. maddelerinde bir takım düzenlemeler yapılmalıdır. 169. maddenin dördüncü fıkrasının orman köylülerinin nakli için orman dışına çıkarmaya ilişkin birinci cümlesi orman köylülerinin kalkındırılması ve orman içi iskan meselesinin çözümünde bir anahtar niteliğinde olduğundan korunmalıdır. Orman dışına çıkarma işlemi bir tasfiye işlemidir. Bu nedenle tüm ormanlarda sadece bir kez uygulanmalıdır. 31/12/1981 tarihinden önce orman niteliğini kaybettiği gerekçesiyle orman dışına çıkarılan alanlar hukuki durumlarına göre ayrı ayrı cleğerlendirilmeliclir. 6831 sayılı kanunun; 17. maddesinin 2. fıkrasına orman içinde izinsiz yapılan tesislerin mahkeme kararına gerek kalmadan yapım aşamasında yıkılmasını ve buralara alt yapı hizmetlerinin götürülmesini sağlayacak hükümler eklenmelidir. 40. maddeye göre birim fiyat usulüyle çalışan orman köylülerinin sosyal güvenliği mutlaka sağlanmalıdır. Özel ağaçlandırmalarda başarıyı artırmak için 57. maddede ve anayasada gerekli değişiklikler yapılmalıdır. ■
profesyonellerce görüleceğiniz yer sektöre! yayınlar 'dır. Sektöre! yayınlar, sektörlerinde sağlıklı bir iletişimin oluşmasına katkı sağlarken, reklamverenlere, profesyonel okuyucu kitlesine doğrudan ulaşabilme fırsatı yaratırlar. SEYAD 2000 SEKTÖREL YAYINCILAR DERNEĞİ www.seyad.org
su dünyası Su FiltrasyonundaNeyi Süzüyoruzve Ne Kadar? •• u lkemiz yeni sanayileşiyor ve "ETKİLİ SU FİLTRASYONU" konusunu tanıyan projeci ender bulunuyor, bu konu üzerinde duran işletme ise çok az. Sanayi yatırımlarının tesisat projeleri yapılırken ve yatırım sırasında bazen Su Filtrasyonu dile getiriliyor, ancak o işletmeye uyan"Etkili" Su Filtrasyonu dile getirilmiyor henüz; ancak işletme sorunu çıktıkça su filtresi ihtiyacı ortaya çıkıyor. Sanayi tipi su filtresi seçimini kısa bir yazıda anlatmak mümkün değil. Bu yazıda sanayi filtresi seçiminin çok dikkatle seçilmesi gerektiğini vurgulamayı ve böylece projeci ve işletmeci meslektaşlarımızın su filtresi konusuna dikkatlerini çekmeyi amaçlıyoruz. Su filtrasyonu sanayi işletmeciliğinde çok önemlidir. Çünkü, yalnızca proses suyundaki katılar nedeni bir çok sanayi tesisi zamansız olarak durabilir ve pahalı bakanlar gerekebilir. Örneğin, soğutma sularının fıskıye ile yapıldığı bazı noktalarda, örneğin demir-çelik sanayinde, sıvı metalden kütük demir oluştuğu yerde, fıskıyelerin katılar ile tıkanması sonucu pahalı duruşlar yaşanabilir. Uluslararası rekabete giren Türkiye sanayinin artık "zamansız duruşlar" yapacak lüksü yoktur görüşündeyim. Bu nedenle, proses sularının, sanayinin türüne göre, gerekli mikron seviyesinde filtrelemesi doğru olur. Sanayide, suların kullanılmasından [3Q] SU VE ÇEVRE TEKNOLOJiLERİ • SAYI 2 RESiM 1. Otomatik filtre diskleri veya herhangi bir şartlandırmayagirmesinclen önceki ilk işlem kesinlikle SU FİLTRASYONU olmalıdır. Bir çok sanayi tesisinde, işletmede kullanılan suların çok temiz olduğunu ve su filtresi ihtiyacı olmadığını savunan meslektaşlarımız oluyor. Genelde bu "temiz su" teşhisi görsel olarak yapılıyor. Oysa göz aldanıyor. Teorik bilgilere hiç girmeden, konuyu basitçe sayılara döktüğümüzde, TEMİZ gibi görünen suyun dahi filtre edilmesinin önemi derhal oıtaya çıkar. İJte basit bir örnek 1000 litre çok temiz su içine 30 gram kadar ince katılar karıştırdığımızda bu katılar 1000 litre içinde gözle görünmezler, çünkü 1000 litre su içindeki katıların oranı 30 gram/1000 litre, yani 30 mg/litre veya 30 ppm olur. Bu katıların (ağırlıkça) %80'inin işletmeye zarar verecek boyutta olduğunu kabul edersek, her 1113 su içinden (30 x %80) 24 gram katıyı süzmemiz gerekiyor elemektir. Bu miktar katı bize çok küçük görünebilir ve konuyu önemsemeyebiliriz. Oysa sanayi işletmelerinde su debileri büyüktür. Kuyu suyumuzun debisi 60 m3/saat ise, her saat filtremizin sudan ayırdığı katı miktarı 1440 gram/saat, yani 1,440 kg/saat olur. Üç vardiya çalışan bir işletmede, bir gün içinde sudan ayrılacak katı miktarı toplam 34,560 kg/gün olur. İşte şimdi rakam biraz daha ciddi bir duruma geleli: BİR GÜNDE 34,5 kg. Kuyuların zaman zaman çöktüğünü ve bu çöküntü sırasında her 111 3 su ile 300 gram irice katılar geldiğini var sayarsak, saatta 18 kg ve günde 432 kg, yani BİR GÜNDEYARIMTON katı maddenin sudan ayrılması ve filtreden çıkarılması gerekliliği gibi çok ciddi bir işletme sorunu ile karşı karşıya kalıyoruz demektir. Su filtresi kullanmayan bir işletmeye her gün 34,5 kg ve yılın birkaç günü 432 kg kum ve çamur gelmesi bu işletmeye zarar vermez mi? Yukarıda yaptığımız basit hesaba göre ve bizim tecrübemize göre sanayide ana hat üzerine konacak su filtresinin tam otomatik ve kendi kendini yıkayan su filtresi olması gerekiyor. İnsan eli ile işletilen bir su filtresi ile günde 34,5 kg katıyı filtreden temizlemek pek de pratik olmaz. Hele bu miktar, eneler de olsa, bazı günler 432 kg/gün seviyesine çıktığında el ile ,.
su dünyası işletilen filtre tamamen kilitlenir ve işletme durur. Yalnızca etkilibir su filtresinin olmayışı nedeni ile koca bir sanayi tesisinin veya bir otelin susuz kalması veya bir süre durması hiç de ekonomi kurallarına uymaz görüşündeyiz. Etkili bir su filtresi yatırımı yapmak isteyen işletme tabii ki şu soruyu soracaktır: Sanayi işletmelerinde ne tür otomatik su filtresi kullanılmalı ki işletmede su filtresi sorunu yaşanmasın? Sanayide görevli meslektaşlarımızdan aldığımız bilgilere göre hazırladığımız Sanayi Tipi Su Filtresine ait şartname şöyle: 1. Su Filtresi az basınç kaybı yapsın ve su debisini fazlaca etkilemesin. 2. Kendi kendini otomatik olarak temizlesin. 3. Seçilen mikron seviyesinden daha iri katılan kaçırmasın. 4. Ters yıkama sırasında işletmenin suyunu kesmesin. 5. Ters yıkamada az su atsın. 6. Bakterilere yatak oluşturmasın. 7. Az yer kaplasın. 8. Az bakım gerektirsin, yedek parçaları kolayca temin edilebilsin. 9. Fiyatı çok yüksek olmasın. Bugün için dünya üzerinde, yukarıdaki güzel şartnameye uyan su filtresi çeşidi az; hatta bizim tecrübemize göre, bugün için yalnızca bir filtre türü bu şartnameye uyuyor: Otomatik ters yıkamalı DİSKLİ Filtre. Bu nedenle, daha önce kum filtresi kullandığımız bir çok yerele şimdi Diskli Filtre kullanıyoruz ve tavsiye ediyoruz. Diskli Filtre "Resim l"de görünen sentetik disklerin üst üste bir kolona dizilmesi ile oluşur. Filtre görevi yapan bu diskler çalışma sırasında yay ve su basıncı ile üst üste sıkışLırılır. Disklerin üst ve alt yüzünde, filtrenin "mikron" seviyesindeki süzme kabiliyetini belirleyen ince kanallar bulunur. Diskler birbiri üzerine konduğunda bu kanallar birbirini kesen çok miktarda filtre katmanları oluşturur (çok katlı bezlerden imal edilmiş bir filtre gibi). Bu kanallardan geçen su istenen partikül çapına kadar filtrelenir. me kapasitesi (m3/saat olarak), diskler üzerindeki kanalların mikron seviyesine göre değişir (örneğin 100 mikron, 50 mikron gibi). Filtrelenmesi istenen su debisi yüksek ise "Resim 2"de görüldüğü gibi birçok modül kullanılarak filtre grupları imal edilir. Ham su ve filtrelenmiş su kolektörleri arasındaki basınç kaybı kumanda panosu tarafından kontrol altında tutulur. Filtre basınç kaybı panoda ayarlanmış olan basınç kaybı değerinin üzerine çıktığında otomatik ters yıkama başlar. Her bir filtre birimi tek tek ters yıkandığı sırada diğer filtre birimleri suyu süzmeye devam ederler. Ters yıkama sırasındatoplam debinin yalnızca bir kısmı azalır. Bu nedenle Diskli Filtrelerin yedekli olarak kullanılması gerekmez (Tandem filtre gerekmez). Sentetik disklerden yapılmış olan Diskli Filtre suyu süzerken basınca çok iyi dayanır ve deforme olmadığı için katılan kaçırmaz, bu özellik filtreler için çok önemlidir (Bezli filtreler ve kum filtreleri basınç altında şekil değiştirdikleri için çok kaçak yapabilirler). Diskli Filtrenin, diğer filtrelere göre en büyük iki avantajı Ters Yıkama sırasında ortaya çıkar (Resim 3'e bakın). Filtrasyon sırasında birbiri üzerinde baskı altında tutulan diskler ters yıkama sırasında birbirlerinden tamamen ayrılırlar. Ters yıkama suyu basıncı ile baskı yayı gevşer ve disklerin arası açılır. Filtre Normal Filtrasyon RESiM 2. Üç birimli diskli otomatik filtre Disklerinin arasında birikmiş olan katıların tutunabilecek bir yeri kalmaz; içeriden dışa doğru, filtrelenmiş su püskürten fıskiyeler ile yapılan ters yıkama ile diskler arasında barınan tüm katılar filtreyi terk ederler. Filtre disklerinin eni 20 mm kadar olduğundan ve ters yıkama sırasında 20 mm eninde toplanan katılar temizleneceğinden dolayı ters yıkama işlemi yalnızca 15-20 saniye kadar sürer. Yıkama sonunda filtre ilk konumuna döner (önemli avantaj). Ayrıca, 15-20 saniye kadar süren bu ters yıkama süresi sırasında çok az su atılmış olur (önemli avantaj). Yukarıda izah edilen güzel avantajlara rağmen diskli filtre her su için en başarılı filtre olmayabilir. İşletmeye en uygun filtrenin seçimi için, su filtresi konusunda uzman bir mühendisin işletmeyi ve suyu çok iyi incelemesi gerekir. Yazımızın başında belirttiğimiz gibi, bu yazımızın amacı yalnızca meslektaşlarımızın dikkatini su filtresinin önemi üzerine çekmektir. ■ Ters Yıkama Modüler Diskli Filtre birimlerinin süzebil- RESİM 3. Arkal otomatik ters yıkamalı diskli filtre 150 m'/saat 100 mikron SU VE ÇEVRE TEKNOLOJİLERİ • SAYI 2 ~
RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=