29 Ağustos 2014 | TEKNİK MAKALE 73. Sayı (Ağustos 2014)

Birinci Kademe (Ön) Arıtma - 1

Prof. Dr. İsmail Koyuncu
Atıksu arıtma tesislerinde birinci kademe arıtma (birincil arıtma) birimleri prosesin en önemli bileşenlerini oluşturmaktadır. Birinci kademe arıtma, kaba maddelerin atıksulardan uzaklaştırılması, askıda ve çökebilen maddelerin giderimi, yağ ve gres gibi yüzeyde birikebilen maddelerin ortamdan sıyırıcılar vasıtasıyla uzaklaştırılması, akımın dengelenmesi ve debinin ölçülmesi gibi işlemleri kapsamaktadır. İyi planlanmış birinci kademe arıtma kademesine sahip bir arıtma tesisine girecek atıksu akımı dengelenmeli ve sonraki arıtma birimleri debi dalgalanmalarından zarar görmeyecek biçimde tasarlanmalıdır (TS EN 12255-3, DIN EN 12255-3).
Atıksu kanalizasyon sistemlerinin birleşik veya ayrık tipte olması, arıtma tesisine gelecek pik yüklerin dengelenmesinde farklılıklar gösterir. Birleşik sistemler ayrık sistemlere göre daha büyük ölçekte yük dalgalanmalarına yol açar. Bu dalgalanmaların önüne geçmek üzere bir dengeleme havuzu inşası veya atıksu toplama sisteminin ayrık sistem olarak tasarlanması gerekir. Bu durum, kum tutucudan sonraki ünitelerin daha verimli şekilde çalışabilmesi bakımından önem taşımaktadır. Yüksek oranda organik madde içeren atıksuların arıtıldığı tesisler (gıda endüstrileri vb.), yağ ve gres sıyırıcıları ile donatılmalıdır (TS EN 12255-3, DIN EN 12255-3).
Arıtma tesislerinin planlanma ve boyutlandırılma safhalarında çalışmakta olan benzer tesislerin tasarım kriterlerinin olabildiğince dikkate alınması gerekmektedir. Yapılan planlamalarda esas alınacak tasarım kriterleri, atıksu karakteristiği ve arıtma tesisi büyüklüğü ile teknik ve ekonomik şartlar göz önünde bulundurularak düzenlenmelidir (TS EN 12255-3, DIN EN 12255-3).


Makalenin devamı için tıklayın...