27 Aralık 2012 | ÜRÜN 53. Sayı (Aralık 2012)

Pnömatik otomasyon teknolojisi, atıksu arıtma tesislerinde tasarrufu destekliyor... Pnömatik, atıksu arıtmasında elektriksel pompaların enerji ihtiyacını azaltıyor. Festo ürünü pnömatik sürgülü valfler ile örneğin Sindelfingen/Almanya’daki atıksu arıtma tesisinde maliyet tasarrufunun tepe değeri yıllık 11 bin 300 euro’ya ulaşıyor. Festo San. ve Tic. A.Ş.
Stuttgart civarlarında kurulu olan Sindelfingen Atıksu Arıtma Tesisi, 250 bin kişilik bir nüfusun atıksularını arıtıyor. Festo marka DLP ve DRD serisi servo tahrik sistemleriyle donatılmış armatürler tüm tesise dağıtılmış ve bazılarına ulaşılması gerçekten zor.

Kanatlı çekvalflerden vazgeçildi
Söz konusu atıksu arıtma tesisinin pompa dairesinde her biri 90 kW güç tüketen, 8 ila 9 metrelik çekme yüksekliğinde saatte 500 litre pompalama kapasitesine sahip altı santrifüj pompa mevcut. Pnömatik otomasyon teknolojisi devreye konulmadan önce kanatlı çekvalfler sürekli pompa tarafından açık tutulmak zorundaydı. Bu da pompalama verimini yüzde 10’lara varacak derecede azaltıyordu. Modernizasyon çalışmalarından sonra tüm kanatlı çekvalflerin yerini mevcut sürgülü valflere eklenen pnömatik otomasyon öğeleri aldı ve işletme güvenliği arttı.

Artık Sindelfingen Atıksu Arıtma Tesisi daha az enerji tüketerek aynı pompa verimini sağlıyor. Böylece yılda 89 bin 469 kWh elektrik enerjisi tasarruf ediliyor. Bu da 11 bin 300 euro’luk bir artı olarak kayıtlara geçiyor. Yıl bazında bakıldığında yıllık elektrik enerjisinin yüzde 2’sine denk gelen bir tasarruf sağlanmış oluyor.
Pompalar açısından bakıldığında...

Pompa dairesi artık daha düzenli bir durumda; tesis modernizasyon çalışmasından sonra daha az yerle yetiniyor.
Gürültü seviyesi de önemli ölçüde azalmış durumda. Sürgülü valfler su geçirmez kapandığı için artık gizli kaçaklar da oluşmuyor. Sürgülü valfler kapandığında artık koç darbeleri oluşmadığı için çalışma ömrünü kısaltabilecek vibrasyonlar da meydana gelmiyor.

Pompa durduğunda meydana gelen gaz kabarcıkları artık sürgülü valf açılarak dışarıya atılabiliyor, böylelikle pompanın otomatik olarak çalışmaya başlaması güven altına alınıyor.

Daha düşük maliyet
Pnömatik daimi yüke dayanıklı, çalışma ömrü boyunca bakım gerektirmeyen bir teknolojidir. Kurulumu kolay olmakla birlikte komple sistem çözümlerinde benzer elektriksel çözümlere nazaran maliyetleri daha düşüktür. Pnömatik, özellikle emniyet hususunda artı puan toplar. Basınçlı hava, elektrik kesintisinde de hala mevcuttur. Basınçlı hava üretme ve şartlandırma işlemleri için kompresörün yanı sıra daima bir basınçlı hava tankı da hazırda bulunur. İşletmeci, Festo’nun pnömatik çözümlerine yatırım yaptıktan sonra üç yıl gibi kısa bir amortizasyon süresi içerisinde tesiste daimi yük dayanıklılığı, çalışma ömrü ve enerji verimliliğini artırmayı başarmış.

Arka plan bilgileri:
Atıksu arıtma tesislerinin enerji tüketimi…
Atıksu arıtma, belediyelerin bütçesini ciddi anlamda zorlayan bir maliyet kalemidir. Zira toplam elektrik tüketiminin neredeyse yüzde 20’sini oluştururlar. Almanya Federal Çevre Dairesi’nin belediyelerin atıksu arıtma tesislerindeki enerji verimliliğini inceleyen bir araştırmaya göre Almanya’da işletilen atıksu arıtma tesislerinin 2006 yılında tükettikleri elektrik enerjisi yaklaşık 4400 GWh olarak gerçekleşmiştir. Özellikle havalandırma üniteleri, büyük çaplı pompalama, karıştırma, çamur işleme birimleri büyük miktarda enerjiye ihtiyaç duymaktadır. Çürüyen atıklardan elde edilen biyogazdan sağlanan elektrik enerjisi, tesis ihtiyacının ancak beşte birini karşılayabilmektedir.

Aşırı yüke dayanıklı
Uzmanlara göre hem enerji tüketiminin azaltılması hem de elektriğin kendi tesisinde üretilmesi büyük bir potansiyel vaat etmekte. Öte yandan, örneğin havalandırmanın daha verimli olarak tasarlanması ve kurulması ya da daha verimli pompa rotorlarının kullanılması gibi optimizasyonlar da atıksu arıtma tesisinin işlevselliğine olumlu etkiler yapacaktır.

Ekonomik pnömatik
Pnömatik otomasyon çözümleri ekonomik alternatifler teşkil ederler. Atıksu arıtma tesislerinde birçok armatür düzensiz aralıklarla çalıştırılır, hatta uzun süre boyunca hiç çalıştırılmaz. Bu da tortuların çökmesine ve topaklaşmaya yol açtığı için yüksek başlangıç torkları, genel olarak yüksek başlangıç kuvvetleri oluşur. Pnömatik tahrik sistemleri bu kuvvetleri sadece hava basıncını artırarak aşabilirler. Ayrıca aşırı daimi yüke dayanıklıdırlar, yük belli bir sınırı aştığında en fazla dururlar ama zarar görmezler ve ısı farklarına, kire, neme duyarlı değildirler. Sadece basınçlı havanın üretilmesi ve kontrolü için elektrik enerjisine ihtiyaç duyarlar, doğrudan sürgü armatürüne etki ederler.