Kayseri Atıksu Arıtma Tesisi
Kayseri Atıksu arıtma tesisi, 134.055 m2’si çamur depolama alanı olmak üzere toplam 369.490 m2 saha üzerine kuruldu.
Birinci aşamada 800.000 kişiye hizmet vermekte olan tesisin arıtma kapasitesi 110.000 m3/gündür. İkinci aşamada ise 1.400.000 kişiye hizmet verecek olan tesis 182.500 m3/gün atıksu arıtacaktır. Atıksu arıtma tesisi karbon gideriminin yanı sıra azot ve fosfor giderimini de gerçekleştirmektedir. Tesisten çıkan çamur çürütülmekte ve çürütülen çamurdan çıkan gaz, ısı ve elektrik enerjisi olarak tesis içinde kullanılmaktadır.
Tesis çıkış suyu kalitesi Avrupa Birliği Standartları’na uygundur.
Tesisten çıkan arıtılmış su Karasu Deresi’ne verilmektedir.
PROSESİN ÜNİTELERİ ve TANIMLARI
Giriş Kanalı ve Giriş Pompa İstasyonu
Arıtma tesisine atıksu ¯ 3000 mm’lik giriş borusu ile getirilerek giriş yapısına verilmektedir. Giriş yapısında 3 cm aralıklı otomatik temizlemeli kaba ızgara mevcuttur.
Giriş dalgıç pompaları ile ilgili bilgi aşağıda yer almaktadır. Normal şartlarda giriş pompaları ultrasonik seviye ölçerler ile konrol edilmektedir.
Adet : 2+1 (2025 için 3+1)
Kapasite : 5750 m3/saat, 14 mss
Amacı : Atıksuyu arıtma tesisi seviyesine çıkarmak
Tesiste giriş terfi istasyonundan başka ara terfi istasyonu yoktur ve çamur kısımları hariç üniteler arası geçiş cazibe ile yapılmaktadır.
Izgara Binası
Bu ünitede 2+1 (2025 için 3+1) ızgara kanalı yer almaktadır. Her bir kanalda 1 adet otomatik temizlemeli kaba ızgara ve 1 adet otomatik temizlemeli ince ızgara bulunmaktadır.
Izgara konveyörü ve ızgara presi bu binada yer almaktadır. Izgara temizliği su seviyesi farkı ile kontrol edilen tırmıklarla sağlanmaktadır. Izgara atıkları burgulu konveyör ile sıkıştırma işleminin yapıldığı ızgara presine verilmektedir. Preslenen atıklar konteynerlarda depolanarak düzenli olarak sahadan uzaklaştırılmaktadır. Kaba ve ince ızgaralar hakkında bilgi aşağıda verilmektedir.
Ekipman :Kaba ızgara
Adet : 2+1 (2025 için 3+1)
Izgara Aralığı : 30 mm
Temizleme : Mekanik temizlemeli
Amacı : Atıksu içindeki 3 cm’den iri katı maddelerin giderilmesinin sağlar ve böylece mekanik ekipmanların zarar görmesini engeller.
Ekipman : İnce ızgara
Adet : 2+1 (2025 için 3+1)
Izgara Aralığı :3 mm
Temizleme : Mekanik temizlemeli
Amacı : Atıksu içindeki 3 mm’den iri katı maddelerin giderilmesinin sağlar ve böylece mekanik ekipmanların zarar görmesini engeller
Ekipman : Izgara Konveyörü
Adet : Kaba ızgarlar için 1 adet ve ince ızgarlar için 1 adet
Amacı :Izgara atıklarının ızgara presine aktarılması
Ekipman :Izgara Presi
Adet : 1+1
Amacı :Izgara atıklarının sıkıştırılması ve susuzlaştırılması
Havalandırmalı Kum ve Yağ Tutucu
Atıksu içindeki kum ve yağın ayrılarak mekanik ekipmanların zarar görmesinin önlenmesi amacıyla atıksu arıtma tesisinde 4 adet (2025 için 6) havalandırmalı kum ve yağ tutucu yer almaktadır.
Organik maddelerin askıda kalması sağlanırken mineral katıların çökelmesi için atıksuyun hızı oldukça azaltılmaktadır.
Kumun çökmesi ve yağ/gresin ayrılabilmesini sağlamak için kum tutucularda havalandırma gerçekleştirilmektedir. Kum ve yağ tutucu ünitenin ekipmanları aşağıda yer almaktadır:
Ekipman :Kum ve yağ sıyırıcı köprüsü
Adet : 2 (2025 için 4)
Tipi : Zamanlayıcı ile ya da manuel olarak
Ekipman : Blowerlar
Adet : 2+1 (2025 için 3+1)
Kapasite :480 m3/saat
Tipi : Vidalı blower
Ekipman : Kum Pompası
Adet : 4 (2025 için 6)
Kapasite : 30 m3/saat
Tipi : Dalgıç pompa
Ekipman :Kum ayırıcıya transfer pompası
Adet : 1+1
Kapasite : 50 m3/saat
Tipi : Dalgıç pompa
Ekipman :Yağ pompası
Adet : 1
Kapasite : 30 m3/saat
Tipi : Dalgıç pompa
Giriş Debi Ölçüm Kanalı
Havalandırmalı kum ve yağ tutucudan çıkan su, giriş venturi kanalından geçmektedir. Venturi kanalında ayrıca numune alma cihazı, pH, sıcaklık ve iletkenlik ölçüm cihazları da yer almaktadır.
Ön Çökeltme Tankları
Atıksudaki organik maddelerin kısmi olarak giderilmesi için 2 (2025 için 4) adet ön çökeltme tankı yer almaktadır. Bu tanklar 35.70 m çaplı dairesel tank olarak inşa edilmiş olup merkezi giriş yapısı, döner sıyırıcı köprüsü ve çıkış savakları bulunmaktadır.
Çöken çamur merkezdeki çamur konisinden ön çamur pompa istasyonuna cazibeyle iletilmektedir. Ön çamur tankı çıkış suyu da cazibeyle bio-fosfor tankına aktarılmaktadır. İlgili ekipmanlar aşağıda yer almaktadır:
Ekipman :Dalgıç ön çamur pompaları
Adet : 1+1 (2025 için 3+1)
Kapasite : 50 m3/saat
Ekipman :Dalgıç köpük pompaları
Adet : Her tankta 1 adet
Kapasite :30 m3/saat
Selektör / Biyo-Fosfor Tankı
Ön çökeltme tankı çıkış suyu, dağıtım yapısı vasıtasıyla selektör tanka cazibeyle iletilmektedir.
Adet :1 (2025 için 2)
Hacim :13.000 m3
Amacı :Atıksudan fosforu gidermek
Geri devir çamuru pompa istasyonundan gelen çamur, selektör tankı girişine verilmektedir. Biyo-fosfor tankı girişindeki su, çamur hatlarıyla karışmaktadır. Bundan dolayı giriş yapısına dalgıç bir pompa yerleştirilmiştir.
Ekipman :Giriş yapısındaki dalgıç mikser
Adet : 1 (2025 için 2)
Frekans : 35 rpm
Daha sonra atıksu, içinde 4 adet dalgıç mikser bulunan selektör tanka iletilmektedir. Prosesin anaerobik ortamda gerçekleşmesi için havalandırma yoktur.
Ekipman :Selektör tanktaki dalgıç mikser
Adet :4 (2025 için 8)
Frekans : 35 rpm
Fosforun biyolojik olarak giderimi bu tankta gerçekleştirilmektedir. Anaerobik koşullarda mikroorganizmalar stres altına girmektedirler ve böylece hücre yapılarından orto-fosfat bırakmaya başlamaktadırlar. Daha sonra aktif mikroorganizmalar aerobik ortama tabi tutulduklarında biyo-fosfor tankında bıraktıkları fosfordan daha fazlasını bünyelerine geri almaktadırlar.
Çıkış savaklarından su 4 hatta ayrılıp havalandırma tanklarına beslenmektedirler. 2. aşama için tüm ekipmanları içeren 1 adet daha selektör tank ve 8 adet daha havalandırma tankı yapılacaktır.
Havalandırma Tankları
Selektör tank çıkış suyu dağıtım yapısı vasıtasıyla organic kirletici maddelerin ve azotun biyolojik olarak giderilmesi amacıyla 2x4 havalandırma tanklarına cazibeyle iletilmektedir.
Adet :8 (2025 için 16)
Hacim : 8 x 22.656 m3
Havalandırma tankları oksidasyon hendeği şeklinde inşa edilmiştir. Atıksuyun ve çamurun karışması ve çamurun çökmesinin engellenmesi için karıştırıcılar bulunmaktadır. Havalandırılan kısımda 1 adet ve anoksik kısımda 1 adet olmak üzere 2 yerdeki oksijen ölçümüyle tanklara verilecek havanın kontrolü yapılmaktadır.
Çıkış suyu kalitesi için istenen nitrifikasyon-denitrifkasyon prosesinden dolayı biyolojik arıtma için 25 günlük bir çamur yaşı seçilmiştir. Uzun havalandırma sayesinde tesis, debi değişikliklerine ve giriş suyu konsantrasyonundaki farklılıklara rağmen çıkış suyu kalitesini yakalamaktadır.
Oksik kısım, hava dağıtım boruları ve ince kabarcıklı membrane difüzörleri içeren bir havalandırma sistemi ile donatılmıştır.
Gerekli hava blower istasyonundan sağlanmaktadır.
Ekipman :Blower
Adet : 3+1 (2025 için 5+1)
Kapasite :16.500 m3/ saat
Ekipman : Kompresör
Adet :1+1
Kapasite : 7,5 Nm3/saat
Ekipman :Mikser
Adet :Her tankta 4 adet
Frekans :35 rpm
Son Çökeltme Tankları
Aktif çamurun giderilmesi ve kısmi olarak tesise geri beslenmesi amacıyla 4 (2025 için 6) son çökeltme tankı mevcuttur. Bu tanklar 59.40 m çaplı dairesel tank olarak inşa edilmiş olup merkezi giriş yapısı, döner sıyırıcı köprüsü ve çıkış savakları bulunmaktadır.
Çöken çamur merkezdeki çamur konisinden çamur pompa istasyonuna ayarlı vanalar aracılığıyla cazibeyle iletilmektedir. Dalgıç pompalar vasıtasıyla çamur kısmi olarak selektör tank giriş yapısına geri devir çamuru olarak iletilirken bir kısmı da fazla çamur olarak çamur susuzlaştırma ekipmanı öncesindeki karışım tankına verilmektedir. Ilgili ekipmanlar aşağıda yer almaktadır:
Ekipman :Geri devir çamur pompaları
Adet : 2+1 (2025 için 3+1)
Kapasite : 5400 m3/saat
Tipi : Dalgıç pompa
Ekipman :Fazla çamur pompaları
Adet : 1+1 (2025 için 2+1)
Kapasite : 200 m3/saat
Tipi : Dalgıç pompa
Ekipman :Köpük pompaları
Adet :Her tankta 1 adet
Kapasite : 30 m3/saat
Tipi :Dalgıç pompa
Çıkış Debi Ölçüm Kanalı
Son çökeltme tanklarından çıkan arıtılmış su, tesisten çıkan su miktarının belirlenmesi için çıkış venturi kanalından geçerek Karasu Nehri’ne ulaşır. Venturi kanalında ayrıca kompozit numune alma cihazı, pH, sıcaklık ve iletkenlik ölçüm cihazları da yer almaktadır.
Ekipman :Parshall Savağı ve Debimetre
Adet :1
Ön Çamur Yoğunlaştırıcı
Ön çamur pompa istasyonundan terfi ettirilen çamur maceratörden geçtikten sonra ön yoğunlaştırma tankına verilmektedir. Burada çamur, havuza monte edilmiş olan karıştırıcı tarak ile karıştırılarak yerçekimi kuvveti ile % 4 KM’den % 7 KM yoğunluğa ulaştırılır. Üstte kalan durgun su, taşkın savağı yardımıyla bulanık su toplama tankına beslenir.
Adet : 1 (2025 için 2)
Hacim : 1195 m3
Tipi : Dairesel, çap: 19,5 m
Amacı :Ön çökeltme tanklarından Alınan çamurun yoğunlaştırılması
Çamur Çürütücü Tank ve Çamur Çürütme Binası
Ön çamur yoğunlaştırıcıdan gelen çamur ham çamur pompaları vasıtasıyla ısı eşanjörlerine basılır. Isı eşanjörü giriş borusunda ön çamur ile çürümüş devir daim çamuru karıştırılır. Isı eşanjöründen çıkan çamur, çürütücü tanka pompalanır.
Çamur çürütüldükten sonra ikincil çamur yoğunlaştırıcıya aktarılır. Üretilen gaz, gaz depolama tankında depolanır ve CHP üniteleri sayesinde elektrik ve ısı enerjisi üretmek üzere kullanılır. Süzüntü suyu kanalizasyon sistemi aracılığıyla giriş kanalına geri verilir.
Çamur çürütme, anaerobic bir fermentasyon prosesidir. Çürütücüye beslenen çamur (ön çamur ve yağ karışımı) yaklaşık 37 ¡C sıcaklığında oksijensiz bir ortamda çürütülür. Proses sürecinde organik maddelerin (uçucu katılar) ayrıştırılması gerçekleştirilir.
Adet :1 (2025 için 2)
Hacim :6750 m3
Tipi : Dairesel, çap: 21 m
Çürütme tankının ilgili ekipmanları; çamur karıştırıcısı, köpük bertaraf cihazı, çürümüş çamur çekme cihazı, acil durum taşkanı, köpük tahrip sistemi, gaz toplama kubbesi, fazla ve düşük gaz basıncı güvenlik cihazıdır.
Ekipman :Çamur karıştırıcısı
Adet :Her bir çürütme tankı için 1 adet
Tipi :Merkezi boru burgulu pervane
Çamur çürütme binasındaki ekipmalar; ısı eşanjörleri, gaz kompresörleri, ham çamur pompaları, çamur devir daim pompaları ve CHP ünitesidir.
Ekipman :Ham çamur pompaları
Adet : 1+1
Kapasite :25 m3/saat
Tipi :Eksantrik burgulu pompa
Ekipman :Çamur devir daim pompaları
Adet : 1+1
Kapasite : 350 m3/saat
Birleştirilmiş Isı ve Güç Üniteleri (CHP)
Gaz, gaz depolama tankından gazın daha iyi arıtımı için seramik filtre yoluyla CHP ünitesine gider. CHP ünitesinin amacı, gazdan ısı ve elektrik enerjisi üretmektir. CHP ünitesinin ekipmanları aşağıda yer almaktadır:
Adet : 2 CHP
Ekipman : Gaz motoru, senkronize jeneratör, egzoz, ısıtma devreleri, acil soğutma için ısı eşanjörü, baca yoluyla egzoz, motor gövdesi için taze hava bloveri, taze yağ haznesi ve atık yağ haznesi dahil olmak üzere yağlama, tüm tesis için kontrol birimleri Üretilen elektrik enerjisiyle atıksu arıtma tesisinin enerji ihtiyacının % 30’u karşılanmaktadır.
İkincil Çamur Yoğunlaştırıcı
Çamur çürütücüden gelen çürütülmüş ön çamur ikincil çamur yoğunlaştırıcıya iletilmektedir. Çamur burada depolanarak yer çekimi ile ve monte edilen tarak yardımıyla % 4 KM’ye yoğunlaştırılır.
Adet : 1 (2025 için 2)
Hacim : 1184 m3
Tipi : Dairesel, çap: 19,5 m
Üstte kalan durgun su, taşkın savağı yardımıyla bulanık su toplama tankına beslenir. Yoğunlaştırıcı, çürütücü tankı ve susuzlaştırma sistemi arasında bir depo görevi görür. Yoğunlaştırılan çamur, ikincil çamur pompaları aracılığıyla susuzlaştırma sistemi karıştırma tankına pompalanır.
Ekipman : İkincil çamur pompaları
Adet : 1+1
Kapasite : 25 m3/saat
Tipi : Eksantrik burgulu pompa
Gaz Depolama Tankı
Çürütücü tankında üretilen gaz, öncelikle borularla sıvı kirleticilerin ayrılması için kum filtresine verilir. Gaz, kalitesine ve miktarına bağlı olarak, gaz depolama tankında depolanır ya da gaz meşalesinde yakılır.
Adet : 1 (2025 için 2)
Hacim : 3000 m3
Tipi : Dairesel, çap: 22.5 m
Gaz depolama tankı, çürütücü tanktaki biyogaz üretimi ile birleştirilmiş ısı ve güç (CHP) üniteleri arasında tampon görevi görür.
Gaz Meşalesi
Eğer depolanamayacak fazla biyogaz varsa, bu fazla gaz, gaz meşalesine gönderilir. Gaz kalitesinin CHP ünitesinde kullanılmaya uygun olmaması durumunda, örneğin çürütücü tankın işletmeye alınması sırasında, yine biyogaz, gaz meşalesine gönderilir
Adet : 1 meşale
Kapasite : 850-1100 m3/saat gaz
Amacı: Fazla ve kalitesiz biyogazın yakılması
Çamur Susuzlaştırma Binası
İkincil çamur yoğunlaştırıcıda yoğunlaştırılan çamur ve biyolojik arıtmadan gelen fazla çamur, çamur susuzlaştırma öncesi karıştırma tankında karıştırılmaktadır. Karışım tankından çıkan çamur, çamur besleme pompaları vasıtasıyla her bir susuzlaştırma ünitesine basılmaktadır
Ekipman : Belt filtre pres
Adet : 4+1 (2025 için 5+1)
Kapasite : 700 kg KM/saat
Belt filtre pres, çamuru çamur besleme pompalarından almaktadır. Pompa basma tarafında çamura seyreltilmiş polimer eklenir ve karıştırılır. Daha sonra çamur, önce suyun yer çekimi ile ayrıldığı süzücü kayışa beslenir. Çamur keki çamur yüzeyinden sürekli olarak su akıtmaya neden olan yastık bloklar aracılığı ile sürekli olarak üst üste tekrar istiflenir. Yoğunlaştırılan çamur, sıyırıcı aracılığıyla süzücü kayıştan boşaltılır ve daha sonra belt filtre prese beslenir. Filtre pres sayesinde çamur, % 20 KM’ye ulaştırılır ve kireç eklenmesi ile % 35 KM’ye de çıkarılabilir. Belt filtre presin ilgili ekipmanları aşağıda verilmektedir.
Ekipman : Belt pres besleme pompası
Adet : 4+1 (2025 için 5+1)
Kapasite : 70 m3/saat
Ekipman : Polimer dozlama pompası
Adet : 4+1 (2005 için 5+1)
Kapasite : 1.2 m3/saat
Ekipman : Polimer hazırlama ünitesi
Adet : 2
Kapasite : 200 lt/saat
Ekipman : Belt pres yıkama suyu pompası
Adet : 4+1 (2025 için 5+1)
Kapasite : 20 m3/saat
Ekipman : Kompresör
Adet : 1+1
Kapasite : 52 Nm3/saat
Tesis çıkış suyu kalitesi Avrupa Birliği Standartları’na uygundur.
Tesisten çıkan arıtılmış su Karasu Deresi’ne verilmektedir.
PROSESİN ÜNİTELERİ ve TANIMLARI
Giriş Kanalı ve Giriş Pompa İstasyonu
Arıtma tesisine atıksu ¯ 3000 mm’lik giriş borusu ile getirilerek giriş yapısına verilmektedir. Giriş yapısında 3 cm aralıklı otomatik temizlemeli kaba ızgara mevcuttur.
Giriş dalgıç pompaları ile ilgili bilgi aşağıda yer almaktadır. Normal şartlarda giriş pompaları ultrasonik seviye ölçerler ile konrol edilmektedir.
Adet : 2+1 (2025 için 3+1)
Kapasite : 5750 m3/saat, 14 mss
Amacı : Atıksuyu arıtma tesisi seviyesine çıkarmak
Tesiste giriş terfi istasyonundan başka ara terfi istasyonu yoktur ve çamur kısımları hariç üniteler arası geçiş cazibe ile yapılmaktadır.
Izgara Binası
Bu ünitede 2+1 (2025 için 3+1) ızgara kanalı yer almaktadır. Her bir kanalda 1 adet otomatik temizlemeli kaba ızgara ve 1 adet otomatik temizlemeli ince ızgara bulunmaktadır.
Izgara konveyörü ve ızgara presi bu binada yer almaktadır. Izgara temizliği su seviyesi farkı ile kontrol edilen tırmıklarla sağlanmaktadır. Izgara atıkları burgulu konveyör ile sıkıştırma işleminin yapıldığı ızgara presine verilmektedir. Preslenen atıklar konteynerlarda depolanarak düzenli olarak sahadan uzaklaştırılmaktadır. Kaba ve ince ızgaralar hakkında bilgi aşağıda verilmektedir.
Ekipman :Kaba ızgara
Adet : 2+1 (2025 için 3+1)
Izgara Aralığı : 30 mm
Temizleme : Mekanik temizlemeli
Amacı : Atıksu içindeki 3 cm’den iri katı maddelerin giderilmesinin sağlar ve böylece mekanik ekipmanların zarar görmesini engeller.
Ekipman : İnce ızgara
Adet : 2+1 (2025 için 3+1)
Izgara Aralığı :3 mm
Temizleme : Mekanik temizlemeli
Amacı : Atıksu içindeki 3 mm’den iri katı maddelerin giderilmesinin sağlar ve böylece mekanik ekipmanların zarar görmesini engeller
Ekipman : Izgara Konveyörü
Adet : Kaba ızgarlar için 1 adet ve ince ızgarlar için 1 adet
Amacı :Izgara atıklarının ızgara presine aktarılması
Ekipman :Izgara Presi
Adet : 1+1
Amacı :Izgara atıklarının sıkıştırılması ve susuzlaştırılması
Havalandırmalı Kum ve Yağ Tutucu
Atıksu içindeki kum ve yağın ayrılarak mekanik ekipmanların zarar görmesinin önlenmesi amacıyla atıksu arıtma tesisinde 4 adet (2025 için 6) havalandırmalı kum ve yağ tutucu yer almaktadır.
Organik maddelerin askıda kalması sağlanırken mineral katıların çökelmesi için atıksuyun hızı oldukça azaltılmaktadır.
Kumun çökmesi ve yağ/gresin ayrılabilmesini sağlamak için kum tutucularda havalandırma gerçekleştirilmektedir. Kum ve yağ tutucu ünitenin ekipmanları aşağıda yer almaktadır:
Ekipman :Kum ve yağ sıyırıcı köprüsü
Adet : 2 (2025 için 4)
Tipi : Zamanlayıcı ile ya da manuel olarak
Ekipman : Blowerlar
Adet : 2+1 (2025 için 3+1)
Kapasite :480 m3/saat
Tipi : Vidalı blower
Ekipman : Kum Pompası
Adet : 4 (2025 için 6)
Kapasite : 30 m3/saat
Tipi : Dalgıç pompa
Ekipman :Kum ayırıcıya transfer pompası
Adet : 1+1
Kapasite : 50 m3/saat
Tipi : Dalgıç pompa
Ekipman :Yağ pompası
Adet : 1
Kapasite : 30 m3/saat
Tipi : Dalgıç pompa
Giriş Debi Ölçüm Kanalı
Havalandırmalı kum ve yağ tutucudan çıkan su, giriş venturi kanalından geçmektedir. Venturi kanalında ayrıca numune alma cihazı, pH, sıcaklık ve iletkenlik ölçüm cihazları da yer almaktadır.
Ön Çökeltme Tankları
Atıksudaki organik maddelerin kısmi olarak giderilmesi için 2 (2025 için 4) adet ön çökeltme tankı yer almaktadır. Bu tanklar 35.70 m çaplı dairesel tank olarak inşa edilmiş olup merkezi giriş yapısı, döner sıyırıcı köprüsü ve çıkış savakları bulunmaktadır.
Çöken çamur merkezdeki çamur konisinden ön çamur pompa istasyonuna cazibeyle iletilmektedir. Ön çamur tankı çıkış suyu da cazibeyle bio-fosfor tankına aktarılmaktadır. İlgili ekipmanlar aşağıda yer almaktadır:
Ekipman :Dalgıç ön çamur pompaları
Adet : 1+1 (2025 için 3+1)
Kapasite : 50 m3/saat
Ekipman :Dalgıç köpük pompaları
Adet : Her tankta 1 adet
Kapasite :30 m3/saat
Selektör / Biyo-Fosfor Tankı
Ön çökeltme tankı çıkış suyu, dağıtım yapısı vasıtasıyla selektör tanka cazibeyle iletilmektedir.
Adet :1 (2025 için 2)
Hacim :13.000 m3
Amacı :Atıksudan fosforu gidermek
Geri devir çamuru pompa istasyonundan gelen çamur, selektör tankı girişine verilmektedir. Biyo-fosfor tankı girişindeki su, çamur hatlarıyla karışmaktadır. Bundan dolayı giriş yapısına dalgıç bir pompa yerleştirilmiştir.
Ekipman :Giriş yapısındaki dalgıç mikser
Adet : 1 (2025 için 2)
Frekans : 35 rpm
Daha sonra atıksu, içinde 4 adet dalgıç mikser bulunan selektör tanka iletilmektedir. Prosesin anaerobik ortamda gerçekleşmesi için havalandırma yoktur.
Ekipman :Selektör tanktaki dalgıç mikser
Adet :4 (2025 için 8)
Frekans : 35 rpm
Fosforun biyolojik olarak giderimi bu tankta gerçekleştirilmektedir. Anaerobik koşullarda mikroorganizmalar stres altına girmektedirler ve böylece hücre yapılarından orto-fosfat bırakmaya başlamaktadırlar. Daha sonra aktif mikroorganizmalar aerobik ortama tabi tutulduklarında biyo-fosfor tankında bıraktıkları fosfordan daha fazlasını bünyelerine geri almaktadırlar.
Çıkış savaklarından su 4 hatta ayrılıp havalandırma tanklarına beslenmektedirler. 2. aşama için tüm ekipmanları içeren 1 adet daha selektör tank ve 8 adet daha havalandırma tankı yapılacaktır.
Havalandırma Tankları
Selektör tank çıkış suyu dağıtım yapısı vasıtasıyla organic kirletici maddelerin ve azotun biyolojik olarak giderilmesi amacıyla 2x4 havalandırma tanklarına cazibeyle iletilmektedir.
Adet :8 (2025 için 16)
Hacim : 8 x 22.656 m3
Havalandırma tankları oksidasyon hendeği şeklinde inşa edilmiştir. Atıksuyun ve çamurun karışması ve çamurun çökmesinin engellenmesi için karıştırıcılar bulunmaktadır. Havalandırılan kısımda 1 adet ve anoksik kısımda 1 adet olmak üzere 2 yerdeki oksijen ölçümüyle tanklara verilecek havanın kontrolü yapılmaktadır.
Çıkış suyu kalitesi için istenen nitrifikasyon-denitrifkasyon prosesinden dolayı biyolojik arıtma için 25 günlük bir çamur yaşı seçilmiştir. Uzun havalandırma sayesinde tesis, debi değişikliklerine ve giriş suyu konsantrasyonundaki farklılıklara rağmen çıkış suyu kalitesini yakalamaktadır.
Oksik kısım, hava dağıtım boruları ve ince kabarcıklı membrane difüzörleri içeren bir havalandırma sistemi ile donatılmıştır.
Gerekli hava blower istasyonundan sağlanmaktadır.
Ekipman :Blower
Adet : 3+1 (2025 için 5+1)
Kapasite :16.500 m3/ saat
Ekipman : Kompresör
Adet :1+1
Kapasite : 7,5 Nm3/saat
Ekipman :Mikser
Adet :Her tankta 4 adet
Frekans :35 rpm
Son Çökeltme Tankları
Aktif çamurun giderilmesi ve kısmi olarak tesise geri beslenmesi amacıyla 4 (2025 için 6) son çökeltme tankı mevcuttur. Bu tanklar 59.40 m çaplı dairesel tank olarak inşa edilmiş olup merkezi giriş yapısı, döner sıyırıcı köprüsü ve çıkış savakları bulunmaktadır.
Çöken çamur merkezdeki çamur konisinden çamur pompa istasyonuna ayarlı vanalar aracılığıyla cazibeyle iletilmektedir. Dalgıç pompalar vasıtasıyla çamur kısmi olarak selektör tank giriş yapısına geri devir çamuru olarak iletilirken bir kısmı da fazla çamur olarak çamur susuzlaştırma ekipmanı öncesindeki karışım tankına verilmektedir. Ilgili ekipmanlar aşağıda yer almaktadır:
Ekipman :Geri devir çamur pompaları
Adet : 2+1 (2025 için 3+1)
Kapasite : 5400 m3/saat
Tipi : Dalgıç pompa
Ekipman :Fazla çamur pompaları
Adet : 1+1 (2025 için 2+1)
Kapasite : 200 m3/saat
Tipi : Dalgıç pompa
Ekipman :Köpük pompaları
Adet :Her tankta 1 adet
Kapasite : 30 m3/saat
Tipi :Dalgıç pompa
Çıkış Debi Ölçüm Kanalı
Son çökeltme tanklarından çıkan arıtılmış su, tesisten çıkan su miktarının belirlenmesi için çıkış venturi kanalından geçerek Karasu Nehri’ne ulaşır. Venturi kanalında ayrıca kompozit numune alma cihazı, pH, sıcaklık ve iletkenlik ölçüm cihazları da yer almaktadır.
Ekipman :Parshall Savağı ve Debimetre
Adet :1
Ön Çamur Yoğunlaştırıcı
Ön çamur pompa istasyonundan terfi ettirilen çamur maceratörden geçtikten sonra ön yoğunlaştırma tankına verilmektedir. Burada çamur, havuza monte edilmiş olan karıştırıcı tarak ile karıştırılarak yerçekimi kuvveti ile % 4 KM’den % 7 KM yoğunluğa ulaştırılır. Üstte kalan durgun su, taşkın savağı yardımıyla bulanık su toplama tankına beslenir.
Adet : 1 (2025 için 2)
Hacim : 1195 m3
Tipi : Dairesel, çap: 19,5 m
Amacı :Ön çökeltme tanklarından Alınan çamurun yoğunlaştırılması
Çamur Çürütücü Tank ve Çamur Çürütme Binası
Ön çamur yoğunlaştırıcıdan gelen çamur ham çamur pompaları vasıtasıyla ısı eşanjörlerine basılır. Isı eşanjörü giriş borusunda ön çamur ile çürümüş devir daim çamuru karıştırılır. Isı eşanjöründen çıkan çamur, çürütücü tanka pompalanır.
Çamur çürütüldükten sonra ikincil çamur yoğunlaştırıcıya aktarılır. Üretilen gaz, gaz depolama tankında depolanır ve CHP üniteleri sayesinde elektrik ve ısı enerjisi üretmek üzere kullanılır. Süzüntü suyu kanalizasyon sistemi aracılığıyla giriş kanalına geri verilir.
Çamur çürütme, anaerobic bir fermentasyon prosesidir. Çürütücüye beslenen çamur (ön çamur ve yağ karışımı) yaklaşık 37 ¡C sıcaklığında oksijensiz bir ortamda çürütülür. Proses sürecinde organik maddelerin (uçucu katılar) ayrıştırılması gerçekleştirilir.
Adet :1 (2025 için 2)
Hacim :6750 m3
Tipi : Dairesel, çap: 21 m
Çürütme tankının ilgili ekipmanları; çamur karıştırıcısı, köpük bertaraf cihazı, çürümüş çamur çekme cihazı, acil durum taşkanı, köpük tahrip sistemi, gaz toplama kubbesi, fazla ve düşük gaz basıncı güvenlik cihazıdır.
Ekipman :Çamur karıştırıcısı
Adet :Her bir çürütme tankı için 1 adet
Tipi :Merkezi boru burgulu pervane
Çamur çürütme binasındaki ekipmalar; ısı eşanjörleri, gaz kompresörleri, ham çamur pompaları, çamur devir daim pompaları ve CHP ünitesidir.
Ekipman :Ham çamur pompaları
Adet : 1+1
Kapasite :25 m3/saat
Tipi :Eksantrik burgulu pompa
Ekipman :Çamur devir daim pompaları
Adet : 1+1
Kapasite : 350 m3/saat
Birleştirilmiş Isı ve Güç Üniteleri (CHP)
Gaz, gaz depolama tankından gazın daha iyi arıtımı için seramik filtre yoluyla CHP ünitesine gider. CHP ünitesinin amacı, gazdan ısı ve elektrik enerjisi üretmektir. CHP ünitesinin ekipmanları aşağıda yer almaktadır:
Adet : 2 CHP
Ekipman : Gaz motoru, senkronize jeneratör, egzoz, ısıtma devreleri, acil soğutma için ısı eşanjörü, baca yoluyla egzoz, motor gövdesi için taze hava bloveri, taze yağ haznesi ve atık yağ haznesi dahil olmak üzere yağlama, tüm tesis için kontrol birimleri Üretilen elektrik enerjisiyle atıksu arıtma tesisinin enerji ihtiyacının % 30’u karşılanmaktadır.
İkincil Çamur Yoğunlaştırıcı
Çamur çürütücüden gelen çürütülmüş ön çamur ikincil çamur yoğunlaştırıcıya iletilmektedir. Çamur burada depolanarak yer çekimi ile ve monte edilen tarak yardımıyla % 4 KM’ye yoğunlaştırılır.
Adet : 1 (2025 için 2)
Hacim : 1184 m3
Tipi : Dairesel, çap: 19,5 m
Üstte kalan durgun su, taşkın savağı yardımıyla bulanık su toplama tankına beslenir. Yoğunlaştırıcı, çürütücü tankı ve susuzlaştırma sistemi arasında bir depo görevi görür. Yoğunlaştırılan çamur, ikincil çamur pompaları aracılığıyla susuzlaştırma sistemi karıştırma tankına pompalanır.
Ekipman : İkincil çamur pompaları
Adet : 1+1
Kapasite : 25 m3/saat
Tipi : Eksantrik burgulu pompa
Gaz Depolama Tankı
Çürütücü tankında üretilen gaz, öncelikle borularla sıvı kirleticilerin ayrılması için kum filtresine verilir. Gaz, kalitesine ve miktarına bağlı olarak, gaz depolama tankında depolanır ya da gaz meşalesinde yakılır.
Adet : 1 (2025 için 2)
Hacim : 3000 m3
Tipi : Dairesel, çap: 22.5 m
Gaz depolama tankı, çürütücü tanktaki biyogaz üretimi ile birleştirilmiş ısı ve güç (CHP) üniteleri arasında tampon görevi görür.
Gaz Meşalesi
Eğer depolanamayacak fazla biyogaz varsa, bu fazla gaz, gaz meşalesine gönderilir. Gaz kalitesinin CHP ünitesinde kullanılmaya uygun olmaması durumunda, örneğin çürütücü tankın işletmeye alınması sırasında, yine biyogaz, gaz meşalesine gönderilir
Adet : 1 meşale
Kapasite : 850-1100 m3/saat gaz
Amacı: Fazla ve kalitesiz biyogazın yakılması
Çamur Susuzlaştırma Binası
İkincil çamur yoğunlaştırıcıda yoğunlaştırılan çamur ve biyolojik arıtmadan gelen fazla çamur, çamur susuzlaştırma öncesi karıştırma tankında karıştırılmaktadır. Karışım tankından çıkan çamur, çamur besleme pompaları vasıtasıyla her bir susuzlaştırma ünitesine basılmaktadır
Ekipman : Belt filtre pres
Adet : 4+1 (2025 için 5+1)
Kapasite : 700 kg KM/saat
Belt filtre pres, çamuru çamur besleme pompalarından almaktadır. Pompa basma tarafında çamura seyreltilmiş polimer eklenir ve karıştırılır. Daha sonra çamur, önce suyun yer çekimi ile ayrıldığı süzücü kayışa beslenir. Çamur keki çamur yüzeyinden sürekli olarak su akıtmaya neden olan yastık bloklar aracılığı ile sürekli olarak üst üste tekrar istiflenir. Yoğunlaştırılan çamur, sıyırıcı aracılığıyla süzücü kayıştan boşaltılır ve daha sonra belt filtre prese beslenir. Filtre pres sayesinde çamur, % 20 KM’ye ulaştırılır ve kireç eklenmesi ile % 35 KM’ye de çıkarılabilir. Belt filtre presin ilgili ekipmanları aşağıda verilmektedir.
Ekipman : Belt pres besleme pompası
Adet : 4+1 (2025 için 5+1)
Kapasite : 70 m3/saat
Ekipman : Polimer dozlama pompası
Adet : 4+1 (2005 için 5+1)
Kapasite : 1.2 m3/saat
Ekipman : Polimer hazırlama ünitesi
Adet : 2
Kapasite : 200 lt/saat
Ekipman : Belt pres yıkama suyu pompası
Adet : 4+1 (2025 için 5+1)
Kapasite : 20 m3/saat
Ekipman : Kompresör
Adet : 1+1
Kapasite : 52 Nm3/saat
