Hach® RTC-OXD optimizasyon sistemleri eşzamanlı nitrifikasyon/ denitrifikasyon yapan oksidasyon hendekleri için dizayn edilmiştir.

Eş zamanlı nitrifikasyon/denitrifikasyon işlemi bir veya birden fazla aerobik ve anoksik alanlar içeren tek bir sirkülasyon reaktöründe gerçekleştiriliyor (Şekil 1).

Optimizasyon sistemi, nitrifikasyon ve denitrifikasyon kontrolünü, havuz içinde bu proseslere ayrılan hacimleri değiştirerek yapıyor. Bu işlemi gerçekleştirebilmek için havuz içinde düzenli olarak amonyum ve nitrat değerleri izlenerek, havuza ait havalandırma gücü değiştiriliyor. Sistem sayesinde amonyak çıkış değerleri istenen düzeylerde tutulurken, ihtiyaçtan fazla havalandırma sonucunda denitrifikasyon işleminin sekteye uğraması engellenerek, aynı zamanda havalandırmada enerji tasarrufu sağlanıyor.

Problemin Tanımı

Ülkemiz atıksu arıtma tesislerinde (AAT) sık olarak kullanılan eş zamanlı denitrifikasyon ve nitrifikasyon sistemlerinde geleneksel kontrol mekanizması olarak kullanılan oksijen ayar noktası, toplam azot gideriminde sorunlara ve yüksek enerji maliyetlerine neden olabiliyor.

Çözüm

Problemli oksijen ayar noktası kontrolü yerine havuz içinde devamlı amonyum ve nitrat ölçümü ile havalandırma kontrolü. 

Faydalar

Çıkış limitlerine uyumluluk ve enerji tasarrufu.

Detaylar

Geleneksel eşzamanlı oksidasyon hendeği sistemlerinde oksijen ölçümünün tam olarak nereden yapılması gerektiği ve hangi oksijen ayar noktasında çalışması gerektiği klasik bir sorun teşkil ediyor. Sistem sabit havalandırmadayken bile havuz boyunca farklı noktalarda zamanla ölçüm değerlerinin değiştiği görülebiliyor. Özellikle bazı durumlarda aşırı havalandırma sonucunda anoksik olması gereken hacme oksijen taşınıyor ve azot giderimi adımı olan denitrifikasyon basamağı yetersiz kalabiliyor. Bu olayın kontrolü için basit bir yöntem olarak havuz boyunca farklı noktalarda aynı derinlikte seyyar bir oksijen metre ile oksijen ölçümü ile aerobik ve anoksik hacmin kontrolü yapılabiliyor. Bu işlem gün içinde farklı saatlerde tekrarlanarak değişen yük durumuna göre kontrol edilebiliyor. 

Oksijen ölçümüne dayanan geleneksel kontrol yerine Hach firması devamlı olarak ölçülen amonyum ve nitrat değerlerinin kullanıldığı bir kontrol sistemi geliştirdi. Bu kontrol parametreleri ile sistemde gereken arıtma ihtiyacı daha iyi anlaşılır bir hale getirilerek, oksijen ayar noktası atanması (genel olarak 2 mg/l) yerine hedef amonyum ve nitrat değerleri ile havalandırma gücü belirlenerek arıtma kontrol edilebiliyor. Bununla beraber 7/24 devamlı ölçüm ile arıtma verimi düzenli olarak izlenebiliyor.

Bu sisteme eklenebilecek diğer bir kontrol yöntemi olan RTC-SRT çamur yaşı modülü ile sistemin ihtiyacı olan çamur yaşı atıksu sıcaklığına göre belirlenirken, günlük sistemden çekilmesi gereken çamur miktarı operatöre otomatik olarak bildirilebiliyor. Böylece farklı sistemlerin bileşimi sonucunda arıtma ve enerji verimi artırılıyor. Havalandırma tanklarında kontrollü olarak denitrifikasyon ve nitrifikasyon hacimlerinin ayarlanması ile sistemde bulunan nitrat daha verimli kullanılarak oksijen ihtiyacı azalıyor ve alkalinitenin bir bölümü geri kazanılarak nitrifikasyona destek sağlanıyor.

Sonuçlar

• Arıtma tesisinde çıkış standartlarına uyumluluk
• Havalandırmalı ve anoksik hacimlerinin otomatik olarak ayarlanması
• Yüksek yüklere hızlı tepki verilebilmesi
• Enerji verimliliğinin sağlanması
• Bilgilerin “mini scada” sisteminde tutulması
• Enstrümanların sağlık durumlarının ve bir sonraki bakım gerekliliklerinin gösterilmesi.