Anaerobik Arıtma Tesisi İşletmesinde Kontrol Parametreleri
PROF. DR. MUSTAFA ÖZTÜRK
MNE Proje
1. GİRİŞ
Havasız şartlarda biyobozunur organik atıkların çürütülmesi istenilen şekilde olabilmesi için anaerobik arıtma sisteminin yakinen izlenmesi ve gerekli tedbirlerin zamanında alınması gerekir. Anaerobik şartlarda atıktan enerjiye dönüşümün popüla ritesinin artmasıyla birlikte, piyasada anaerobik çürütücülerin büyük ölçekli işletimine yönelik talep ortaya çıktı. Ancak anaerobik çürütücülerdeki proses kararsızlıkları, tesislerin yüksek yükleme oranlarına kadar genişlemesini sınırlamaktadır.
Süreçteki düzensizlikler, hazır, sağlam ve hassas bir izleme cihazının mevcut olması koşuluyla, hammadde özellikleri değiştirilerek doğrudan giderilebilir. Etkili bir işletme ve izleme ile yüksek verimli bir anaerobik arıtmanın sağlanması, metana dönüşüm oranının maksimum seviyeye çıkarılması ve olabildiğince az miktarda arıtma çamuru oluşturulması gibi hedeflere ulaşılabilir. Anaerobik çürütme tesisinde proses kontrolünün amacı arıtma tesisindeki düzensizliklerin mümkün olan en kısa sürede teşhisinin yapılmasıdır. Anaerobik çürütmede arıtmanın proses kontrolü bakımından dikkatle izlenmesi gerekli parametreler ve izlenme sıklıkları Tablo 1’de verilmiştir.
Arıtma prosesinde bir dengesizlik olması halinde esas kontrol parametrelerinde ani düşme ve ani artışlar gözlenir. Değerlerde ani artış gözlenen parametreler: Toplam Uçucu Asit (TUA), %CO2 ve değerinde ani düşüş gözlenen para metreler: pH, Alkalinite, Qg, % metan (CH4)’dır. Anaero bik çürütme işlemlerinde, çürütme prosesinin kararlılığının bozulması genellikle TUA konsantrasyonunun artması ve müteakiben de pH’nın 6’ın altına düşmesi ile kendini gösterir. Organik yük azaltılarak ve/veya NaOH, kireç gibi kimyasallar ilave edilerek pH istenilen seviyelere getirilebilir. Sistemin pH’sı kontrol altına alındıktan sonra kararsızlığın sebebi araştırılmalıdır. Şayet geçici bir kararsızlık söz konusu ise reaktörde optimum çevre şartları sağlanarak ve pH dik katlice izlenerek eski işletme koşullarına kısa sürede ulaşılır.
Paylaş
