Tarımda Su Kullanımı ve Kaynakların Verimliliği (2. Bölüm)
Neler Verimlilik Sorunları Yaratıyor
Yaptığımız görüşmelerde tarımsal su kullanımı ile ilgili şöyle temel sorunlar tespit ettik:
1. ÇİFTÇİLER DAMLA SULAMA YATIRIMI YAP(A)MIYORLAR
Yaptığımız çalışmada damla sulama kullanmadığını beyan eden çiftçilere niçin bunu kullanmadıklarını sorduk.
Araştırmamıza katılan çiftçilerin %62’si finansal yetersizliği gerekçe göstermişler. Sulama teknolojilerine güvenmeyen %5.6’lık bir kitle var ve %32’si ise bu tarz bir yatırıma ihtiyaç duymadıklarını belirtmişler. Bu aslında bize şunu gösteriyor; ülkemizde sulama yatırımları için her ne kadar son dönemde bu konuda verilen destek ve hibelere rağmen bu teknoloji halen pahalı teknoloji statüsündedir. Bunun sebeplerini sorduğumuz Bertan Balçık “Türkiye’de özellikle açık kanal ve kanalet tarzı sulama sistemleri tarlalara geliyor. Bu sistemlerde %40’lık bir su kaybının yanı sıra kirlilikte oluyor damlama sistemleri için gerekli yatırımı yapmanın önüne bir de filtrasyon maliyetleri ekleniyor. Bu da sorun yaratıyor” ifadesini kullandı. Bu soruyu ayrıca bir de Netafim Türkiye’den Okan Başaran’a yönelttik: “Büyük araziler için bu geçerliolmasa da 5-6 dönümlük tarlalar için bu ciddi bir sıkıntı olabilir” notunu düştü.
Araştırmamıza katılan çiftçilerin neredeyse üçte biri yeni yatırım ihtiyaçlarının olmadığını beyan ettiler. Derinlemesine görüşmeler de buna dair farklı sebeplere rastladık. Kimileri hali hazırda damla sulama sistemleri kullandığını söylediler. Ancak çoğunlukla yeni teknolojilerin faydasına inanmama, susuz tarım gerçekleştirme gibi gerekçelendirmeler yaptılar. Bununla birlikte bizim seçtiğimiz örneklemde normal çiftçi ortalama yaşından daha genç bireylerin daha çok damla sulama kullanması geleceğe dair ümit veriyor.
2. ÇİFTÇİLER DANIŞMANLIK ALMIYOR
Sulama aslında bitki sağlığı açısından oldukça hayati bir öneme sahip olmasına rağmen çiftçilerin bu konuda danışmanlık hizmeti almadığını gözlemledik. Araştırmamızda bu konuyla alakalı iki soru yönelttik. Bunun sebebi ise bir çeşit tutarlılık testi gerçekleştirmektir.
