bilimsel 1 BozcaadaSürdürülebilirBeldeOlmaYolunda ■ N. Selen Önal GEP Yeşil Enerji üretim Teknolojileri, Genel Koordinatörü selen@gepenergy.com Doç. Dr. Nilgün Kiran Cılız Boğaziçi Üniversitesi, Öğretim Üyesi cilizn@boun edu.tr ere! Gündem 21 uygulamaları kapsamında pilot belde olarak seçilen Bozcaada'nın, katı atıklarının enerji kaynağı olarak kullanımı için GEP Yeşil Enerji Üretim Teknolojileri Ltd. Şti. tarafından "Atıktan-Enerji Üretim Tesisi" ölçeklendirilmesi yapılmış ve "Yaşam Döngüsü Değerlendirmesi (YDD)" çalışması "GaBi 4 Yazılımı" aracılığı ile tamamlanmıştır. Bozcaada ihtiyaçlarına özel tasarlanmış tesis, GEP Kemerburgaz tesisinden yola çıkılarak önerilmiş olmakla birlikte uygulamadaki örneği birebir yansıtmamaktadır. Bozcaada için "Yüzde 100 Yenilenebilir Enerji" markası oluşturma yönünde, elektrik enerjisi ihtiyacına cevap veren mevcut BORES Santralı yanında, ısıtma ihtiyacı için de katı atığın değerlendirilmesi yönünde yenilikçi bir yaklaşım sunulmuştur. Birçok beldemizde sorun teşkil eden katı atık yönetimi Bozcaada için de benzer özellikler göstermektedir. Ada vasfından ötürü depolama alanı sıkıntısı vardır. Atıkların anakaraya ~ SU VE ÇEVRE TEKNOLOJİLERİ• SAYI 14 transferi çevresel problemler ve finansal yükler açısından pahalı bir çözümdür. Negatif ekonomik değeri olan katı atıkların, pozitif ekonomik değere dönüştürülmesi ancak yerinde kurulacak "atıktan-enerji üretim tesisleri" ile mümkün olacaktır. Atıktan-Enerji Üretim Tesisi Esnek tasarım özelliklerine sahip tesis; atık-türevi-yakıt hazırlama zinciri, yakıttan-sentezgazı üretim prosesi, sentezgazdan-eneıii üretim hattını içermektedir. lMWe/saat enerji üretim kapasiteli modüler yapıdaki tesisin modül sayısı ihtiyaca göre belirlenir. Öncelikli amaç katı atık bertarafı olup, tesis atık yönetimi sektöründeki pozisyonunu çeşitli besi kaynaklarını işleyerek belirler. Sıralananlarla sınırlı olmamak üzere besi kaynaklarına ayrıştırılmış/ayrıştırılmamış Evsel Katı Atıklar (EKA), arıtma tesis çamurları, zirai artık/atıklar, hayvansal atıklar, organize/bireysel endüstriyel atıklar örnek olarak verilebilir. Ekonomik değeri başka şekillerle işlendiğinde -geri dönüşüm, kompost, v.b.-daha fazla olan malzemeler ayrıldıktan sonra, güncel uygulamada depolama alanlarına gönderilen çöpün çöpü nitelikli atıklar, çalışma kapsamında önerilen tesis aracılığı ile ekonomiye kazandırılmış olur. Atık-Türevi-Yakıt Hazırlama Zinciri Kaynağında ayrıştırma ve kirlilik önleme anlayışlarının henüz benimsenmemiş olduğu ülkemizde, EKA yakıt kıvamına getirebilen ekipman zinciri sayesinde yakıt yoğunluğu arttırılmış olur. İşlem sayesinde taşıma maliyetleri azaltılır, depolamada kolaylık sağlanır. Yakıttan-Sentezgazı Üretim Prosesi Karbonmonoksit (CO), metan (CH4), hidrojen (H) karışımından oluşan sentezgazı üretimi için gazlaştırma ısısal bozunma prosesi kullanılır. Kısmi oksijenli ortamda gerçekleşen bu prosesin örneklerine uygulamada homojen biyokütle beıtarafı için rastlamak mümkündür. Sentezgazdan-Enerji Üretim Hattı Bozcaada örneğinde, elektrik enerjisi
RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=