Su ve Çevre Teknolojileri Dergisi 1. Sayı (Mart-Nisan 2005)

geciktirdiği saptanmıştır. Tüm bunların yanısıra unutulmamalıdır ki gürültünün kişi üzerindeki etkileri, alışılmış hissi oluşmasına karşın süreklilik göstermesi ve gürültü sonucu oluşan işitme kayıplarının da medikal ve cerrahi tedavisinin olmamasıdır. Gürültü nedeni ile oluşan işitme kayıpları daha çok yüksek frekanslarda oluşmakta daha sonra komşu frekanslara yayılmaktadır. Ancak bu kayıp insan komışma sesi olan 500 - 3000 Hz arasına geldiğinde fark edilebilmektedir. Bu nedenle konu ile ilgili tıp adamları gürültülü ortamlarda çalışanlarda, işitme kayıplarının bir habercisi olarak ela görülebilen kulakta çınlama şikayetinin ciddiye alınmasını önermektedirler. GÜRÜLTÜKONTROLÜNE YÖNELİK ÇALIŞMALAR Bu yazımızda endüstriyel ortamlar ön planda tutulmuş olup sonraki yazımızda tasarım sürecinde gürültü kontrolüne yer verilecektir. Gürültü kontrolüne yönelik çalışmalar, söz konusu mekanın yapısına, kullanım amacına gürültünün nedenlerine göre değişmektedir. 1. Kaynakta alınabilecek önlemler Gürültüye neden olan kaynakta alınması gereken önlemler olup, öncelikle yapılması gereken çalışmalardır. Bu çalışmalar etki düzeyi en yüksek olan çalışmalardır. Sesler yada onun bir boyutu olan gürültü bir kaynaktan hava ve titreşim yolu ile yayılır. Bu nedenle her iki konuda da çalışma yapılması gerekmektedir. 1.1.Titreşim Kontrolü - Makine, cihaz veya ekipmanın periyodik bakımlarının yapılarak oluşan titreşimlerin azaltılmasının sağlanması, - Makine, cihaz veya ekipmanın oturduğu zeminin yüzer döşeme haline getirilmesi, - Makine, cihaz veya ekipmanın zemine bastığı ayaklarda titreşim alıcı pet, yay veya amortisör benzeri elemanların kullanılması. - Makine, cihaz veya ekipmanın bağlı bulunduğu tesisatta kornpanzatör, flexbl bağlantı elemanlarının kullanılması, ~ SU VE ÇEVRE TEKNOLOJİLERİ • SAYI 1 - Tesisatın bağlı bulunduğu noktalarda titreşim alıcı elemanların kullanılması. 1.2. Hava Sesi - Makine, cihaz veya ekipmanın periyodik bakımlarının yapılarak çıkardığı ses düzeyinin azaltılmasının sağlanması, - Makine, cihaz veya ekipmanın kaportasında ses yalıtım uygulamaların yapılması, - Makine, cihaz veya ekipmanın bir kabin içine alınması, - Makine, cihaz veya ekipmanın gürültü perdesi ile mantolanması. 2. Çevrede alınabilecek önlemler Kaynağın bulunduğu ortamda veya kaynalda, etkilenen kişi arasında alınması gereken önlemler olup, kaynakta önlem alınamaması ya ela yetersiz olması durumunda yapılması gereken çalışmalardır. 2. 1. Gürültü kaynağının yakın çevresinde alınabilecek önlemler Bu çalışmalar gürültü kaynağı veya kaynaklarına olabilecek en yakın çevrede, gölgeleyici panel veya perdelerle alınabilecek önlemlerdir. Çalışmalarda kullanılacak panel ve perdelerin pratik kullanımlı, hareket edebilir, ortam koşullarında sorun yaratmayacak, işyeri güvenliği ile işçi sağlığı ve güvenliği açısından sorun oluşturmayacak ürünler olmasına özen gösterilmelidir. 2.2.Gürültü kaynağının bulunduğu mekanda alınabilecek önlemler 2.2. 1.Mekandan çıkan gürültünün azaltılması Bu çalışmalar gürültü kaynağı veya kaynaklarının bulunduğu mekanlarda, mekanın tavan, duvar ve zemin yüzeylerinde, kapı ve pencerelerinde alınabilecek önlemlerdir. Bu tür çalışmaların tercih edilmesi için mekanın bir veya birkaç makine veya ekipmanın bulunduğu, sürekli ve çok sayıda çalışanın olmadığı bir mekan olması, aynı zamanda ekonomik bir çalışmanın yapılmasına uygun büyüklükte olması gerekmektedir. Bu çalışmalarda gürültünün mekan dışına geçişi azaltılırken aynı zamanda da mekan içinele çalışanların ela etkilenmesinin azaltılması birlikte düşünülmelidir. Ayrıca yapılan çalışmanın, ortam koşullarında sorun yaratmayacak, işyeri güvenliği ile işçi sağlığı ve güvenliği açısından sorun oluşturmayacak bir çalışma olmasına özen gösterilmelidir. Bu çalışmalar genellikle yüksek gürültülü test odaları, jeneratör kojenerasyon - blower - mahalleri, mekanik tesisat mahalleri gibi mekanlarda yapılması öngörülen ve mekandaki gürültünün komşu mekanları ya ela çevreyi etkilememesi hedeflenen çalışmalardır. 2.2.2.Mekanda oluşan gürültünün azaltılması Bu tür çalışmalar diğer çalışmaların yapılamadığı ya ela yetersiz kaldığı durumlarda tercih edilen çalışmalardır. Bu çalışmalarda mekanda, genel olarak gürültü düzeyinin düşürülmesi hedeflenir. Yapılacak çalışmalarda ses sönümleme yeteneği yüksek elemanlar kullanılır. Bu tür elemanlar genellikle mekanın tavanından asılarak ve gürültülü ekipmanın yoğun olduğu bölgede daha sık olacak şekilde kullanılmalıdır. Ayrıca mekanın sert ve parlak duvar yüzeylerinde ele ses 1 sönümleme yeteneği yüksek elemanların kullanılması faydalıdır. Yapılan çalışmanın, ortam koşullarında sorun yaratmayacak, işyeri güvenliği ile işçi sağlığı ve güvenliği açısından sorun oluşturmayacak bir çalışma olmasına özen gösterilmelidir. Uygulamada tavandan asılan ses sönümleyici eleman kullanımı nedeni ile aydınlatma düzeyinin düşmemesi için de önlem alınmalıdır. Mekanın tümüne yönelik bu çalışmalar genellikle yüksek miktarlarda malzeme kullanımını gerekli kılmakta ve yüksek sayılabilecek maliyetler oıtaya çıkmaktadır. 3. Kullanıcıda alınabilecek önlemler Yukarıdaki çalışmaların yapılamaması ya ela yetersiz kalması durumunda, ortamı kullanan kişilerde korunmaya yönelik alınabilecek önlemlerdir. ■

RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=