Su ve Çevre Teknolojileri Dergisi 211. Sayı (Şubat 2026)

32 SU VE ÇEVRE TEKNOLOJİLERİ • 02 / 2026 MAKALE yon ünitesine verilir. Su içinde bulunan algler, askıda katı maddeler ve organik maddelerin bir kısmı koagule edilerek giderilir. Barselona’da koagulasyon ünitesi iki adettir. Her bir ünitenin kapasitesi 250 m3’dür. Yumak oluşumunu kolaylaştırmak için pıhtılaştırıcı olarak demir 3 klorür çözeltisi su üzerine spreylenir. 3.4. Flotasyon Flotasyon ünitesinde çökelme özelliklerine sahip olan askıda katı maddeleri, yani yumakları, bertaraf etmek için kullanılır. Oluşan yumakların yüzey alanlarının geniş olması ve küçük hava kabarcıkları (DAF) desteğiyle yüzeyde birikmesi sağlanır. İnce hava kabarcıkları (DAF) askıda katı maddeleri yüzeye iter. Yüzeyde biriken yumaklar, askıda katı maddeler yüzeydeki dolu savaklardan alınır. Daha sonra yumaklı çamurlar, kirli yıkama-su tankına yerçekimi beslemesi ile verilir. Arıtılmış su delikli taban arasından geçirerek temizlenmiş su tekrar toplama kanalına verilir. Barselona’da flotasyon binası içinde 10 adet 78 m2’lik floaterlar var. Flotasyon işlemi, Seadaf™ ünitesinde yapılır. 3.5. İleri Koagulasyon Barselona tesisinde flotasyon işleminden sonra su 2 adet 270 m3 kapasiteli post koagulasyon ünitesine verilir. Burada suya koagulant ve coadyuvant ilave edilir. Bu kademenin amacı, filtrasyon işleminden önce iyi bir koagulasyon seviyesi elde etmektir. Yani çözünür haldeki bazı kimyasalları çözünür olmayan forma, oluşan çözünür olmayan formları ve bakiye askıda katı maddeleri yumak haline dönüştürmektir. Bir önceki kademe de yapılan işleme benzer işlem yapılır. 3.6. Filtrasyon Önemli oranda askıda katı maddeleri giderilmiş su elde edildikten sonra bu su filtrasyon ünitesine verilir. Filtrasyon ünitesinde su için kalması muhtemel diğer askıda katı maddelerinde giderilmesine çalışılır. Membranların kaliteli, verimli ve uzun ömürlü çalışması için bu işlem yapılır. Barselona’da filtrasyon işlemi üç kademede yapılmaktadır. Birinci filtrasyon kademesinde, iki farklı tip filtre yataklı 155 m2 uniform yüzeyli 24 adet açık gravity double-tabakalı filtre kullanılarak filtrasyon işlemi yapılır. Üst kısım kaba ve düşük yoğunluklu malzemelerden yapılmıştır. Çoğu partiküller alıkonur. Alt filtre yatağı ise daha ince ve daha yoğundur. Buradan su 12 (10+2 standby) flowserve santrifuj pomplarla ikinci kademe filtrasyon ünitesine basılır. Her biri 54-72 mca basınçta 1950 m3/lt debiye sahiptir. Her bir pompanın debisi değiştirilebilir donanımdadır. İkinci filtrasyon kademesi, 24 adet kapalı pressurized double-tabakalı kum filtreden oluşmaktadır. 66 m2 uniform filtrasyon yüzey alanına sahiptir. Her ünitedeki filtre sistemleri su ve hava ile yıkanır. Bu filtreler daha büyük fleksibilite ve tesis işletmesine optimum performans sağlamak için en az 24 saat yıkama sirkulasyonu gerçeği dikkate alınarak dizayn edilir. Üçüncü ve son filtrasyon kademesi ters osmosdaki membranları korumayı sağlayan 18 µm kartuş filtre kullanılarak yapılır. 3.7. Kimyasal Reaktans Dozajı İkinci bir dezenfeksiyon, su ters osmos sistemine verilmeden önce suda geriye kalması muhtemel herhangi serbest kloru elimine etmek için suya sodyum bisülfit ilave edilebilir. Belli tuzların membranlar üzerinde kabuk oluşturmasını önlemek için de suya dispersant ilave edilir. 3.8. Ters Osmos (RO) Barselona desalination tesisinin birinci RO arıtma kademesi tek bir row’da 10 racktan ibarettir. Burada 16.800 membran var. Birinci kademedeki racksların her biri yüksek basınçlı pompalarla bağlantılı (a booster pompalar değiştirici ve 23 ERİ basınç değiştiricili) (that allow energy recovery taking advantage of the remaining pressure from reverse osmosis rejection) Dönüşüm %45 verimliliktedir. Su sıcaklığı 23 ºC’den düşükse birinci kademe RO işlemi yeterlidir. 23 ºC üzerindeki su sıcaklığında ikinci kademe RO fazı gereklidir. Çünkü birinci kademenden geçebilir özellikte olan bor gibi maddelerin mevzuattaki standartları sağlamak için yapılır. Mevcut mevzuata göre bor, 1 mg/lt aşamaz. Bu yüzden yaz aylarında ikinci kademe RO sistemi genelde çalışır vaziyette tutulur. Birinci kademede ters osmos ünitesine su verilmeden önce basıncı 60 bar (71 kg/cm2) getirilir. Maksimum rack kapasitesi, 260 basınç vessels’dır. İkinci kademe, iki ikiz kademe RO ranklardan ibarettir. Bu ikinci kademe %85 dönüşüm gösterir ve 1.092 membran içerir. Kurulması, iki bağımsız RO membran hareketi ile tamamlanır. Desalinasyon tesislerinde enerji korumayla ilgili önemli gelişmeler olmuştur. Barselona tesisi enerjiyi geri kazanan ve enerji tüketimini %50 koruyan osmosis sistemle bağlantılı basınç değiştiricilerle donatılmıştır. 1980 yıllarda RO ünitesinde enerji tüketimi 15 ila 20 kWh/m3 iken bugün 1.5 ila 3 kWh/ m3’e düşmüştür. RO membran yüzeylerinde pullanma oluş-

RkJQdWJsaXNoZXIy MTcyMTY=